Θεός της φωτιάς ήταν ληστής και είχε … τρία κεφάλια;

Κωδικός Πόρου: 00285-112802-3918
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 21/03/13 22:54
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Ελληνική Μυθολογία, 00285-112802-3918




Περιγραφή:

Θεός της φωτιάς ήταν ληστής και είχε … τρία κεφάλια;

Κι όχι μόνο!.. Πώς και γιατί αυτή η θεότητα έκλεψε τα βόδια του Ηρακλή, που επέστρεψε από τον Γηρυόνη, και έσυ­ρε τα ζώα από την ουρά, αναγκάζοντας τα να βα­δίζουν προς τα πίσω, έτσι ώστε τα ίχνη φαίνονταν να απομακρύνονται από τη σπηλιά και όχι να κατευθύνονται προς αυτή; Πώς αντέδρασε ο Ηρακλής και γιατί στην αδελφή του θεού-ληστή εί­χαν αφιερώσει λατρεία, όπου, για να την τιμήσουν, συντηρούσαν μια αιώνια φωτιά, όπως για τη θεά Εστία;

ΛΕΝΕ πως οΚάκος (Cacus), ίσως θεός της φωτιάς, ίσως απλά μόνο πνεύμα του τόπου (numen), είναι τοπικός ήρωας της Ρώμης και ο μύθος του συνδέεται με το μύθο του Ηρακλή (Hercules). Τον θεωρούσαν γιο του 'Ηφαίστου (Vulcanus). Ζούσε σε σπηλιά του Αβεντίνου λόφου· όταν ο Ηρακλής επέστρε­φε από την εκστρατεία του στα δυτικά της Με­σογείου, φέρνοντας μαζί του τα βόδια που είχε κλέψει από τον Γηρυόνη, ο ήρω­ας είχε αφήσει τα ζώα του να βοσκήσουν ελεύ­θερα στην τοποθεσία που αργότερα θα ονομαζό­ταν Αγορά των Βοδιών (Forum Boarium) και ο ίδιος αναπαυόταν στην όχθη του Τίβερη· ο Κά­κος, παρά την επιθυμία του να κλέψει όλο το κο­πάδι, επειδή δεν το μπορούσε, έκλεψε μερικά μόνο ζώα (τέσσερις αγελάδες και τέσσερα βό­δια, λένε), τα οποία έκρυψε στη σπηλιά του. Αλ­λά, για να μην αφήσει ενδεικτικά σημάδια, έσυ­ρε τα ζώα από την ουρά, αναγκάζοντας τα να βα­δίζουν προς τα πίσω. Έτσι τα ίχνη φαίνονταν να απομακρύνονται από τη σπηλιά και όχι να κατευθύνονται προς αυτή. Όταν ο Ηρακλής ξύ­πνησε και μέτρησε το κοπάδι του, αντιλήφτηκε την κλοπή. Ξεκίνησε να αναζητήσει τα βόδια του και θα είχε εξαπατηθεί από την πονηριά του Κάκου, αν, όπως λένε μερικοί, τα ίδια τα ζώα δεν μούγκριζαν, όταν ένιωσαν την παρουσία των συντρόφων τους, αποκαλύπτοντας έτσι το πού βρίσκονταν ή αν, σύμφωνα με άλλους, η ίδια η αδελφή του Κάκου, η Κάκα (που θα δούμε παρακάτω), δεν είχε πλη­ροφορήσει σχετικά τον Ηρακλή. Όπως και αν έχουν τα πράγματα, επακολούθησε αγώνας ανά­μεσα στον Κάκο και τον Ηρακλή.

Ο θεός -ληστής ή πνεύμα του κακού, Κάκος, με τρία κεφάλια!.. (Η εικόνα, όπως και η πρώτη του άρθρου μας,  είναι δανεισμένη από το ιστολόγιο: αvbeast.exteen.com)

Ο Κάκος είχε τρία κεφάλια και έβγαζε φωτιά από τα τρία του στόματα. Αλλά ο Ηρακλής δεν άργησε να τον νικήσει με το ρόπαλο του. 'Αλλη εκδοχή αναφέ­ρει πως ο Κάκος κλείστηκε στη σπηλιά του, σω­ριάζοντας βράχους μπροστά στην είσοδο και αντιμετωπίζοντας έτσι τις επιθέσεις του Ηρα­κλή. Αλλά ο Ηρακλής ανέβηκε στο λόφο, ξερί­ζωσε τους βράχους που σχημάτιζαν τη στέγη της σπηλιάς και μπόρεσε έτσι να φτάσει τον εχθρό του και να τον σκοτώσει. Έπειτα πρό­σφερε θυσία στον Δία τον Ευρετή (Jupiter In­ventor) από ευγνωμοσύνη για τη νίκη του. Ο βα­σιλιάς Εύανδρος, που βασίλευε τότε στο Παλλάντιο, τη μελλοντική Ρώμη (που τότε ήταν ένα απλό χωριό βοσκών πολύ κοντά στον Παλατινό λόφο, τον ευχαρίστησε, γιατί απάλλαξε τη χώρα από έναν τέτοιο ληστή, όπως ήταν ο Κάκος, και του υποσχέθηκε πως θα έβρι­σκε ανταμοιβή στον ουρανό, όπου θα απολάμ­βανε θεϊκές τιμές.
Μια σκοτεινή εκδοχή του μύθου του Ηρακλή αναφέρει στη θέση του Κάκου έναν άλλο ληστή, που ονομάζεται Recaranus ή Garanus, αλλά που παίζει τον ίδιο ρόλο με τον Κάκο.
Σύμφωνα με αρχαίο Ρωμαίο ιστορικό, ο Κά­κος ήταν σύντροφος του βασιλιά Μαρσύα, που ήρθε από τη Φρυγία, για να κατακτήσει την Ιτα­λία. Ο Μαρσύας τον έστειλε ως πρέσβη στον Ετρούσκο βασιλιά Τάρχωνα, αλλά εκείνος τον φυλάκισε. Ο Κάκος απελευθερώθηκε και επέ­στρεψε κοντά στον Μαρσύα. Ο Μαρσύας και ο Κάκος είχαν τότε καταλάβει την Καμπανία, στα περίχωρα του Βολτούρνου (Volturnum), και εί­χαν κάμει επιθέσεις στην περιοχή της Ρώμης, όπου είχε εγκατασταθεί αρκαδική αποικία. Τότε ο Ηρακλής συμμάχησε με τον Τάρχωνα και συνέτριψε τους κατακτητές.
Τέλος ο Διόδωρος αναφέρει κάποιον Κάκιο (Cacius), άντρα ιδιαίτερα ισχυρό, που ζούσε στον Παλατινό λόφο και που είχε φιλοξενήσει τον Ηρακλή. Το όνομα αυτού του Κάκου παρέ­μεινε συνδεμένο με έναν «ανήφορο» του Παλα­τινού λόφου, τη Σκάλα του Κάκου (Scalae Caci), στην περιοχή κοντά στο σπίτι του (Atri­um Caci). (1)

Ποια ήταν η αδελφή του Κάκα;

Η Κάκα (Caca) είναι μια πολύ αρχαία ρωμαϊκή θεό­τητα, που θεωρούνταν αδελφή του ληστή Κάκου. Λένε πως πρόδωσε τον αδελφό της φανερώνοντας στον Ηρακλή την κρυψώνα, όπου ο Κάκος είχε κρύψει τα βόδια που έκλεψε από τον Ηρακλή. Ως ανταμοιβή γι' αυτό της εί­χαν αφιερώσει λατρεία και για να την τιμήσουν συντηρούσαν μια αιώνια φωτιά, όπως για τη θεά Εστία (Vesta) (2), τουλάχιστον όπως μας αναφέρει η Ελληνική Μυθολογία του Πιέρ Γκριμάλ.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

(1) Βιργ., Αιν. 8, 190 κ.ε. και Σχόλ. Σέρβ. Λίβ. 1, 7, 3 κ.ε. Δίον. Αλικ., Ρωμ. Αρχ. 1, 39 κ.ε. Οβίδ., Fasti 1, 543 κ.ε., 5, 643 κ.ε., 6, 79 κ.ε. Προπ. 5, 9. 1 κ.ε. Τζέτζ., Χιλ. 5, 21. Βαλέρ. Φλάκ., στα Σχόλια Σερβίου στην Αιν. 8, 203. Σολίνος 1, 8. Διόδ. Σικ. 4, 21. J. Βαυετ, Lesorigines de Γ Hercule remain, Παρίσι, 1926, σ. 145 κ.ε.
(2) Λακτ. 1, 20, 36. Σέρβ., Σχόλ. στον Βιργ., Αιν. 8, 190. Mythogr. vat. 2, 153. 3, 13.