Ο τοκετός της πρωτόπλαστης Εύας και οι επιβιώσεις του στη λαϊκή μας παράδοση! (2)

Κωδικός Πόρου: 00285-112627-1647
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 28/11/11 16:33
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Ελληνική Λαογραφία, 00285-112627-1647




Περιγραφή:

Ο τοκετός της πρωτόπλαστης Εύας και οι επιβιώσεις του στη λαϊκή μας παράδοση! (2)

Η απομυθοποίηση και η ιατρική ερμηνεία των επιβιώσεων ως συμβολή στη Μαιευτική, Οικολογική και Εθνοϊατρική Λαογραφία, έτσι όπως τις διατυπώνει ο γνωστός Έλληνας Παιδοχειρουργός κ Χρίστος Θ. Οικονομόπουλος σε συνεντεύξεις του στον Άγγελο Π. Σακκέτο ή στα πάσης φύσεως επιστημονικά συγγράμματά του.

Α. ΟΙ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΠΙΒΙΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ ΤΗΣ ΕΥΑΣ
Η χαριτωμένη παράδοση για τον τοκετό της Εύας διατηρεί μέχρι σήμερα πολλές επιβιώσεις στον κυρίως Ελλαδικό χώρο. ιδίως στην Πελοπόννησο, τη Στερεά Ελλάδα, την Ήπειρο - Θεσσαλία, τη Μακεδονία και τη Θράκη.
Πιστεύω δε ότι οι επιβιώσεις του πρώτου τοκετού στον Κόσμο οφείλονται όχι μόνο στη μυθοπλαστική ικανότητα του Έλληνα αλλά και στην ψυχοσύνθεση του. Δε θα μπορούσε να γίνει διαφορετικά γιατί ένας λαός όπως ο Ελληνικός που θεοποίησε όλες τις φυσικές δυνάμεις ήταν αδύνατο να μην πλάσει μύθους και δοξασίες που θα βοηθούσαν τη ζωοδότρα μάνα να φέρει στον κόσμο ένα υγιές πλάσμα, τη νέα ζωή, το άνθος του Δημιουργού. Παρακάτω αναφέρω τις σπουδαιότερες επιβιώσεις:

1) Η μαστίγωση της ετοιμόγεννης με κλαδιά κρανιάς από το σύζυγο
Επιβιώσεις από τη δυστοκία και τον τοκετό της πρωτόπλαστης Εύας έχουμε σε πολλά μέρη της Ελλάδος. Επειδή ο λαός εξέλαβε την πτώση των πρωτοπλαστών και τη γέννα της Εύας σαν ιστορικό γεγονός,(ίσως επειδή το όνομα της Εύας σημαίνει Ζωή ή μητέρα πάσης ζωής από την εβραϊκή λέξη Χαββά) συνδέθηκε στενά με την πτώση του ανθρωπίνου γένους. Η παράδοση αναφέρει ότι την ώρα που έπλαθε ο Θεός στον Παράδεισο την Εύα από μια αριστερή πλευρά του Αδάμ, ο Αδάμ με υπερηφάνεια είχε ομολογήσει ενώπιον του Θεού για την σύντροφο του Εύα ότι: "Τούτο νυν οστούν εκ των οστών μου και σαρξ εκ της σαρκός μου" (Γεν. β. 23). Όταν όμως βρέθηκε έξω από τον Παράδεισο και τον καιρό που έπιαναν και έζωναν την Εύα οι ωδίνες του τοκετού, έτρεξε μεν να τη βοηθήσει αλλά μάλλον παραπονεμένα παρά αγανακτισμένα της είπε: "Με απολύτρωσες από τη δόξα του Θεού", η δε Εύα τότε του απάντησε "Ήμαρτον εναντίον σου και πάσα αμαρτία δι’ εμού γέγονε εν τη κτίσει".
Τότε ο Θεός αφού είδε ότι η Εύα είχε μετανοήσει είπε στον Αδάμ να κόψει από την κρανιά κάτω από την οποία καθόταν, τρεις "κλάδους τύψεως" και να τη μαστιγώσει, προς ευτοκία, πράγμα που έκανε. Ο Αδάμ μαστίγωσε την Εύα για να έχει ο τοκετός της ευτυχές τέλος. Τα μαστιγώματα και τα κτυπήματα της επιτόκου με κλάδους κρανιάς γίνονται εθιμικά από τον σύζυγο ακόμη σε αρκετά μέρη στον Ελλαδικό χώρο από την Πελοπόννησο μέχρι τη Ρούμελη, από τη Θεσσαλία μέχρι την Ήπειρο και από την Μακεδονία μέχρι τη Θράκη, σαν επιβίωση πανάρχαια.
Μόλις αρχίσουν οι ωδίνες του τοκετού ή λίγο πριν ο σύζυγος κτυπώντας με χλωρές βέργες κρανιάς στη μέση τη γυναίκα του της έλεγε: "Εγώ σε φόρτωσα εγώ θα σε ξεφορτώσω". Γι' αυτό την έγκυο τον τελευταίο μήνα της εγκυμοσύνης τη λένε "βαρεμένη" ή "φορτωμένη". Ο σύζυγος σε πολλά μέρη συμμετέχει στις διαδικασίες του τοκετού. Συνήθως αυτό το καθορίζει η μαμή επί δυστοκίας. Η μαμή για ευτοκία προετοιμάζει τον άνδρα της ετοιμόγεννης ως εξής: "Να βαρέσεις τρεις λουριές με τη λούρα της κρανιάς τη γυναίκα σου όταν γεννάει και πονάει και να λες : Εγώ σε φόρτωσα εγώ θα σε ξεφορτώσω και να μου κάνεις αρσενικό!!!".
Άμα το λεχωναρούδι βγει αγόρι, επειδή το κεφάλι του αγοριού είναι μεγαλύτερο και η γέννα πολλές φορές ανώμαλη και δύσκολη σε αγόρια, η κυρά-μαμή υποχρεώνει το σύζυγο να συμμερισθεί τις ωδίνες της γέννας και τους υστερόπονους της λεχώνας και να κάνει υποχρεωτικά το "συμμέρισμα", την αρρενολοχεία. Η πράξη αυτή έχει σκοπό αφενός μεν να προστατεύσει το αρτιγέννητο αφετέρου δε και το σπουδαιότερο να ταυτίσει ψυχολογικά με την γυναίκα του λεχώνα, προσποιούμενος ότι συμπάσχει έχοντας όλα τα συμπτώματα της λοχείας π.χ. υστερόπονους, πίνει "λοχοζούμι" και πλένει τα "λοχόσκουτα", τα κοπανάει με κόπανο από ξύλο κρανιάς. Επίσης σφάζει και μαύρο κόκκορα και της δίνει το βρασμένο στήθος που το λένε "του πουλιού το γάλα" για να κατεβάσει γάλα.
Πιστεύουν ότι με τα κτυπήματα των "κλαδιών της τύψεως" μεταδίδεται η γονιμοποιός δύναμη την οποία εγκλείουν τα χλωρά κλαδιά της κρανιάς ή άλλου δένδρου στο τυπτώμενο σώμα της επιτόκου. Οι παλιές μαμές λένε ότι αυτό γίνεται χάριν ευλάβειας και υπέρ της αφέσεως των αμαρτιών της επιτόκου, όπως έκανε ο Αδάμ με εντολή του Θεού όταν η Εύα αργούσε να γεννήσει και λιγοψυχούσε από τις ωδίνες.

2) Τα εθιμικά κτυπήματα της τύψεως σε όλε: τις έγκυες από τη μαμή
Το έθιμο έχει επεκταθεί από του; συζύγους και έγινε δρώμενο από τις παλιές Γριές - Μπάμπες οι οποίες συνήθιζαν και έδιναν ελαφρά κτυπήματα στις έγκυες μετά το σκίρτημα του παιδιού προς ευτοκία, όχι όπως οι άνδρες λίγο πριν τη; ενάρξεως του τοκετού, αλλά κατά παράδοση σε κάθε εγκυμοσύνη, κατά τακτά χρονικά διαστήματα. Οι μαίες κτυπούν τις έγκυες (βαρεμένες, φορτωμένες) όχι μόνο με κλαδιά κρανιάς αλλά και με κλαδιά ιτιάς, μυρσίνης, δάφνης (βάγιας) ή με ανθισμένο στέλεχος ασφοδέλλου (σκίλλης).
Συνηθίζουν να κτυπούν κάθε έγκυο την παραμονή των Χριστουγέννων με κλαδιά μυρτιάς, την πρώτη του έτους και των θεοφανείων με κλαδιά ιτιάς, την 1η Μαρτίου με ανθισμένο στέλεχος ασφοδέλλου (σκιλοκρεμύδας), των Βαΐων με αγιασμένα βαγιόκλαδα, την Πρωτομαγιά με λυγαριά, της Αναλήψεως, της Αγίας Μαρίνας και του προφήτη Ηλία με κλαδιά ανθισμένης κρανιάς και στις 8 Σεπτεμβρίου στο Γενέσιο της Θεοτόκου με κλαδιά ελιάς.
Κατά τις τύψεις λένε ευχές όπως "Η ιτιά σε κτυπά, εγώ δε σε κτυπώ για να'ρθη η καλή ώρα να γεννήσεις με το καλό" (καλή ώρα= ο τοκετός) ή " Ούα, ούβα, σούβα, σούβρα και καλή λευτεριά με το ξημέρωμα χωρίς πολλά ούα, σούβα με μια γλυκεία φωνή, ένα πόνο και μ' αρσενικό παιδί".

3) Επιβίωση των βογκητών της Εύας κατ' αντιλαβή ή περιγελαστικά
Με τα ούα, ούβα, σούβρα κλπ. επιφωνήματα από τις ωδίνες της εξώθησης οι μαμές εμιμούντο χάριν αστεϊσμού τα βογκητά της Εύας ενώ συγχρόνως τις επέπληταν για να ενθαρρύνουν τις μικρές τρυφερογκαστρωμένες λέγοντας ούα! σου! σούβρα! Έτσι το επιφώνημα "σούβρα" έγινε στην παραδοσιακή κοινωνία των γυναικών συνώνυμο των ισχυρών ωδίνων της εξωθήσεως και του "κλάδου τύψεως" της κρανιάς ως ένα είδος γλωσσικής αντιλαβής.
Επίσης ένα επιπρόσθετο στοιχείο που έχουμε από τη ζωή της εγκύου είναι όταν ανθίζουν οι κρανιές (Ιούνιο - Ιούλιο - Αύγουστο) η μαμή περιγελαστικά λέει σε κάθε έγκυο "ανθίζουν τα κρανιά" δηλ. προφυλάξου γιατί σε λίγο καιρό θα γεννήσεις και θα φας ξυλιές από τον άνδρα σου. Η φράση αυτή της γριάς μαμής έχει επεκταθεί και επικράτησε στην συνθηματική γλώσσα των βαγενάδων, βαρελάδων, ξυλογλύπτων και κανατάδων του νερού από δόγες κρανιάς. Όταν λένε "ανθίζουν τα κρανιά" ή "ανθίζουν οι κρανιές" σήμαινε σύσταση προς προφύλαξη. Το συνήθιζαν δε πολύ την εποχή της Τουρκοκρατίας για να μην τους εννοούν οι Τούρκοι.

4) Η μαστίγωση της άτεκνης γυναίκας από παιδιά στα κάλαντα της Πρωτοχρονιάς
Το μαστίγωμα των στείρων γυναικών έχει επικρατήσει στα παιδικά έθιμα της Πρωτοχρονιάς επειδή τα παιδιά μιμούνται τις πράξεις των μεγάλων. Έτσι το βράδυ της παραμονής του Αγίου Βασιλείου τρία ή πέντε παιδιά πήγαιναν και έλεγαν τα κάλαντα σε όλες τις γυναίκες και απαραιτήτως στις στείρες, τις "άβιες", τις "μαρμάρες" του χωριού. Χτυπούσαν την πόρτα της στείρας με βέργα από κρανιά λέγοντας "άνοιξε θεια".
Μόλις ανοίξει την πόρτα η άκληρη, η μαραζωμένη, η οποία σημειωθείτω συμμερίζεται το παιδικό αυτό έθιμο και περιμένει με λαχτάρα τα παιδιά, γιατί είναι λαχταρισμένη να πιάσει παιδί, της κτυπούν ελαφρά την κοιλιά με βέργα κρανιάς και της λέγουν το παρακάτω τραγουδάκι (κάλαντα για την ακληρία) "ούβρα, σούβρα κουκουλούνδρα να σου πέψη ο Θεός παιδί και να κάτσης σαν την κόττα να γεννήσης το παιδί, παιδί, παιδί!" (τρις) Η στείρα με πλατύ χαμόγελο προσδοκίας ευχαριστούσε τα παιδιά, τα κερνούσε γλυκά και τα φιλοδωρούσε γενναία με καλό χάρισμα.
Τα παιδιά μόλις τελειώσουν τα κάλαντα στο χωριό γύριζαν στο σπίτι τους και έκαιγαν στη φωτιά τη βέργα της κρανιάς. Αυτό γινόταν επειδή η βέργα της κρανιάς που άγγιξε τη στείρα γυναίκα έπαιρνε πάνω της τα "στείρα' της άτεκνης γυναίκας. Ο λαός πιστεύει ότι ό,τι αντικείμενο αγγίζει μια γυναίκα στείρα υπάρχει πάντα φόβος να μεταφέρει τη στειρότητα (γι' αυτό δεν δανείζονται προζύμι από τις στείρες) για το λόγο αυτό καίνε τα παιδιά στη φωτιά τη βέργα. Την ώρα που έκαιγαν τη βέργα της κρανιάς τα παιδιά έκαναν μια ευχή : "πολλά παιδιά στο σπίτι μας, πολλά γελάδια, πολλά μοσχάρια, πολλά αρνιά και του χρόνου σιδερένιοι σαν την κρανιά".
Επίσης την Πρωτοχρονιά το πρωί οι μητέρες που έχουν μικρά κορίτσια τα κτυπούν από τρεις φορές στη ράχη τους λέγοντας τους: "Σίδερο σαν την ακρανιά, νιο ποδάρι, νιο σταυρί, γερή κούτρα (μέτωπο-κεφαλή) με πολλή γνώση και πολλά γράμματα, όλο γεροσύνη και όταν τρανέψεις καλή τύχη με γνώση και πολλά παιδιά".

5) Οι βέργες της "γνώσεως" των δασκάλων
Επιβίωση από τους "κλάδους τύψεως" της κρανιάς από τον τοκετό της Εύας έχουμε τις κρανίσιες βέργες (λούρες) που είχαν οι δημοδιδάσκαλοι τα παλιά χρόνια. Στα πρώτα σχολεία του Ελληνικού Κράτους με το αλληλοδιδακτικό σύστημα στην Πελοπόννησο, Αρκαδία (Κυνουρία-επαρχία Φαλάνθου), στην ορεινή Αχαΐα (Καλαβρυτοχώρια), στην Ρούμελη, στην ορεινή Θεσσαλία κλπ. προς τιμωρία των κακών και ατίθασων μαθητών ο δάσκαλος είχε πάντα λούρα (βέργα) από κρανιά. Λένε ότι η κρανένια λούρα ήταν πολύ τσουχτερή!
Ο δάσκαλος πριν επιπέσει με τη λούρα του στον άτακτο ή κακό ή αμελή μαθητή και του δώσει "παρά μια τεσσαράκοντα" λουριές, τον υποχρέωνε να επαναλάβει σαν καθαρογλώσσημα το παρακάτω τραγουδάκι με αρκετή δόση ειρωνείας, σαρκασμού, σκληρότητας, ψυχικού καταναγκασμού και... βαρβαρότητας. Ο δύστυχο: μαθητάκος πάντα αδυνατούσε και αστοχούσε να επαναλάβει και έτρωγε τις ξυλιές για να ... "βάλει γνώση"!!! Παραθέτω το τραγουδάκι ενός δασκάλου από την Κυνουρία που έλεγε:
"Το ραβδάκι μ' το κρανίσιο
που γυρίζει και κρανίζει
την αγριοβεργούλα του γυρίζει
στο χεράκι του Γιαννάκη τη ζυγίζει"
ή το παρόμοιο Καλαβρυτινό:
"Λούρα κρανιόλουρα
κι από κρανιά λούρα
μη με παραδέρνεις
γιατί θα βάλω γνώση"
Οι δάσκαλοι των παλιών δημοτικών σχολείων τις βέργες που χτυπούσαν τους "κακούς" μαθητές τις έλεγαν "λούρες της γνώσεως" γιατί με το φόβο της βέργας μάθαιναν γράμματα τα παιδιά και όχι κολυβογράμματα. Γι' αυτό λέει ο λαός ότι "το ξύλο βγήκε από τον Παράδεισο".

6) Επιβίωση τον ξεριζωμένου δένδρου της γνώσεως και η μεταμόρφωση του σε κρανιά
Υπάρχει σαν επιβίωση η παράδοση ότι το Δένδρο της Γνώσεως του Παραδείσου ήταν η κρανιά, η οποία τότε που ήταν ευλογημένη την έλεγαν κρανιομηλιά ή κόκκινη μηλιά και έκανε ωραία μεγάλα κόκκινα κρανιόμηλα που ήταν πολύ γλυκά. Ήταν απαγορευμένος καρπός γιατί όποιος τα έτρωγε "άνοιγαν τα μάτια του" και του εγεννάτο η επιθυμία για απαγορευμένα πράγματα. Λένε ότι όταν ο Θεός έδιωξε τους πρωτοπλάστους για την παρακοή τους ξερρίζωσε και το Δένδρο της Γνώσης που ήταν η κρανιά και την πέταξε στα όρη και στα άγρια βουνά, όπου και σήμερα φυτρώνει. Επειδή η κρανιά έχασε τη Χάρη του Θεού, έγινε άγριο, ξορκισμένο και μαγικό δένδρο και τη λένε αγριοκρανιά ή βυζοκρανιά. Τα δε κρανιά από ωραία κόκκινα γλυκά μήλα που ήσαν στον Παράδεισο, γίνονται μεν κόκκινα σαν μήλα αλλά είναι μικρά σαν κεράσια και στυφά.

7) Επιβιώσεις από τη βρώση των κρανιών
Η ζώνη εξαπλώσεως της κρανιάς είναι η μεσογειακή ή των αειθαλών, από 0-600 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Ανθίζει Ιούνιο - Ιούλιο - Αύγουστο και κάνει λευκά, κόκκινα ή κίτρινα άνθη που βγαίνουν πριν από τα φύλλα. Οι καρποί είναι μικροί σαν μήλα ή σαν μεγάλες ελιές, κόκκινοι σαν αγριοκέρασα.
Συνηθίζουν ακόμη και τώρα τα νέα τσοπανόπουλα στην εφηβεία και οι νέες ποιμενίδες (τσούπες) καθώς και οι γέροι να τρώγουν τους καρπούς της κρανιάς γιατί είναι αφροδισιακοί. Τα κρανιά τα τρώνε και πίνουν κρυφά κρασί από το "βουτσί". Υπάρχει παροιμία αφροδισιακή που λέγει : "Τα κρανιά θέλουνε κρασί και τα καρύδια μέλι". Σε μερικά μέρη τις αγριοκρανιές τις ονομάζουν βουζοκρανιές ή βυζοκρανιές λόγω των αφροδισιακών καρπών τους. Τα τρώνε οι νέες κοπέλες πριν από την εμμηναρχή για να βυζώσουν γρήγορα. Οι παρακάτω λαϊκοί στίχοι είναι χαρακτηριστικοί:
"Και δυο μικρές και αβύζωτες
κόκκινα κρανία κόβουν
χλωρά και αδροσοβόλητα
τα στήθια να γητέψουν
για να βυζώσουν ένωρα
και να γοργομεστώσουν" Υπάρχουν παροιμιώδεις φράσεις όπως "έφαγες βουζόκρανα δέξου βυζί μαντάτα" ή "αν φας βυζόκρανα βάλε χέρι στο βυζί" κλπ.
Επίσης πιστεύουν ως επιβίωση ότι όσες παντρεμένες φάνε κρανιά που είναι στυφά θα κακογεννήσουν ή θα γεννήσουν παιδί "στυφό", ανώμαλο, "Κάη", "κουσούρι", "φίδι" (ανεγκέφαλο) ή "φόλο" (με μηνιγγοκήλη) ή "χαούνι" δηλαδή παιδί που πρέπει να το πετάξουν σε βάραθρο (χαούνι) ή σε κρανιόλογγο. Σε κρανιόλογγους επίσης ρίχνουν τα παιδιά με ασύμβατες προς τη ζωή συγγενείς διαμαρτίες της διαπλάσεως όπως εγκεφαλοκήλες, υδροκεφαλίες, εξωμφάλους, χονδροδυστροφίες, αχονδροπλασίες, ανοφθαλμίες κλπ. όπως και τα νόθα (μπαστάρδικα).
Το νεογνό με ραχίσχιση και ανεγκεφαλία ο λαός το ονομάζει "φίδι" ή "στοιχειό" ή "θεριό" ή "χάουνα" ή "σχιζοράχη". Συνήθως το ενταφιάζουν στο υπόγειο του σπιτιού με το ύστερο (το στοιχειό του σπιτιού) ή το πετούν σε κρανιόλογγο ή σε βάραθρο (χάουνα). Η μάνα όμως ποτέ δεν ησυχάζει. Το κορύφωμα της στοργής μιας τέτοιας μάνας που είχε φάει κρανιά και γέννησε "φίδι" φαίνεται στους στίχους ενός Μανιάτικου μοιρολογιού για να ένα παρόμοιο παιδί:
"Η μάνα φίδι γέννησε
στον κρανιόλογγο το' ρίξε
και ο λόγγος έπαρε φωτιά
κι η μάνα ανήσυχη ρωτά:
-Λέτε τα φίδια καίονται:"

8) Επιβιώσεις για την ασφυξία τον νεογνού από δυστοκία, το Αεροβάφτισμα-Καντηλοβάφτισμα και Νεχροβάφτισμα
Άλλες επιβιώσεις από τον τοκετό της Εύας είναι οι ακόλουθες: Όταν ένα παιδί γεννηθεί "Κάης", με χρώμα βαθυκύανο από την ασφυξία, η μαμή για να του κάνει ανάνηψη το αεροβαφτίζει ή το καντηλοβαψτίζει και αμέσως μετά του χτυπούσε το στήθος, την πλάτη και τις πτέρνες με το "κουφοκοπανάκι" (ένα μικρό κοπανάκι σαν πλαστηράκι από ξύλο κρανιάς) για να κλάψει το παιδί και για να διώξει τον "κουφό" (=το Χάρο). Όταν το νεογνό επιζήσει του φτιάχνει ένα κρανένιο σταυρουδάκι και το ονομάζει με επικλητικά ονόματα ως εμφατικά ευχών όπως Ζώη, Ζωή, Πολυζώη, Πολύχρονη, Σωτήρη, Γιάννη, Γιαννούλα, Παναγιώτη, Παναγιώτα. Μαρία, Δέσποινα, Αθανάσιο, Αθανασία, Ανθή, Βαγιούλα, Γαρουφαλλιά, Γιασεμιά, Μαργαρίτα, Μοσχούλα, Νεραντζούλα, Ροδούλα, Βιολέτα, Λεμονιά, Δάφνη, Κρινιώ, Μηλιά και Τριαντάφυλλος, Τριανταφυλλιά κλπ.
Αν όμως δε ζήσει και πεθάνει στα χέρια της μαμής, για να μη γίνει στον Άλλο Κόσμο "σμερδάκι", η μαμή φτιάχνει με μικρά κλαδάκια κρανιάς τρεις σταυρούς. Τον ένα τον βάζει στο κεφάλι (μέτωπο), τον άλλο στο στήθος και τον τρίτο στα πόδια για να,φύγει το κρίμα από πάνω της. Με τον μαγικοθρησκευτικό αυτό τρόπο δε βρυκολακιάζει το παιδί μέσα στην ψυχή της μαμής, επειδή οι τρεις σταυροί διώχνουν το κρίμα από πάνω της.

9) Επιβίωση στο ξύλο τού Τιμίου Σταυρού
Άλλη επιβίωση του τοκετού της Εύας έχουμε για το ξύλο του Σταυρού. Λένε ότι το ξύλο από το οποίο κόπηκε ο Τίμιος Σταυρός του Κυρίου ήταν από κρανιά στη ρίζα του οποίου καθόταν ο Αδάμ όταν έπιασαν την Εύα οι ωδίνες του τοκετού. Λένε ότι το ξύλο τούτο δεν υπήρξε κοινό όπως τα άλλα ξύλα και ότι ήταν πολύ παλιό, γιατί υπήρχε εξαρχής όταν πλάστηκε ο Κόσμος, προέρχεται δε από το Δένδρο της Γνώσεως του Παραδείσου από το οποίο ο Αδάμ και η Εύα εγεύθησαν τον απαγορευμένο καρπό. Τούτο ήταν προορισμένο να γίνει μετά από πολλές περιπέτειες και αιώνες το ξύλο της Σωτηρίας και μάλιστα από την πρώτη αμαρτία.
Κατά τρόπο συμβολικό η Ελληνική λαϊκή παράδοση δείχνει τις περιστάσεις κατά τις οποίες ο Τίμιος Σταυρός του Κυρίου υψώθη επάνω από τον τόπο στον οποίο εκείτο το κρανίο του Αδάμ (ίσως επιβίωση ηχομιμητική του Κρανίου τόπου). Επίσης λένε ότι εκεί που γονάτισε η Εύα για να γεννήσει, τα γόνατά της άφησαν δυο γουβίτσες (εντυπώματα σαν χνάρια) και εκεί έστησαν και στερέωσαν τον Τίμιο Σταυρό. Το αίμα του Χριστού το τίμιο και αγιασμένο που ραντιζότανε σ' αυτό θα εξαγόραζε την αμαρτία.

10) Η μαγική δύναμη τον ξύλου της κρανιάς σαν επιβίωση από τον τοκετό της Εύας
Το ξύλο της κρανιάς είναι ξύλο σκληρό, συμπαγές και αραγές, "βασταγερό ξύλο", και οι βουνίσιοι το μεταχειρίζονταν για τα πιο εκλεκτά ξυλόγλυπτα, σφοντύλια, ρόκες, κούπες, χουλιάρια. Η κουτάλα που ξεγεννάει η μαμή είναι από κρανιά και την λένε "κρανιοκεφαλοκράτη" ή απλώς "κεφαλοκράτη". Επίσης τις μικρές νεροβαρέλες και τις ξύλινες κανάτες που πίνει νερό η λεχώνα ή που πλένει η μαμή τα γεννητικά όργανα της λεχώνας με αφέψημα από αρωματικά βότανα είναι από κρανιά. Ακόμα ο κόπανος που η "λετρώτρα" πλένει και κοπανάει τα "λεχωνοσκούτια" είναι από κρανιά ή πλάτανο. Επίσης τα αρμεχτήρια της περισσογαλιάς (γαλακτόρροιας) είναι από ξύλο κρανιάς. Τα γκλιτσόξυλα των ποιμένων (τσοπάνηδων) γίνονται από νεαρά βλαστάρια κρανιάς. Τις καλύτερες γκλίτσες τις φτιάχνουν με ξύλο κρανιάς και διακοσμούν πάνω στη γκλίτσα φίδια και δράκοντες γιατί και ο Θεός έδιωξε τους πρωτόπλαστους με ξύλο κρανιάς. Γι' αυτό όλοι οι παλληκαράδες έχουν ραβδιά από κρανιά. Λένε πως το ρόπαλο του Ηρακλέους ήταν από αγριοκρανιά ή από αγριελιά.

11) Επιβίωση της κατάρας του Θεού προς τον Αδάμ "να τρώγει τον άρτο τον εν ιδρώτι του προσώπου του"
Οι βουνίσιοι το αλέτρι (άροτρο του Ησιόδου - ζυγό) το φτιάχνουν από δένδρο κρανιάς όπως έκανε πρώτος ο Αδάμ για να καλλιεργήσει τη γη προκειμένου να προσπορισθεί τα προς το ζην από τη μάνα Γη μετά την εκδίωξή του από τον Παράδεισο.
Λένε πως ο Αδάμ έφτιαξε στον "'Κάη" σπαθί από κρανιά να γίνει πολεμιστής να φύγει από το άχθος της αρούρας (Γης). Ακόμη στα ορεινά μέρη οι πατεράδες φτιάχνουν στα αγόρια τους παιδικά σπαθιά από ξύλο κρανιάς.

12) Φυλαχτά της εγκύον, της λεχώνας και τον ασαράντιστον παιδιού από κρανιά
Στους Σαρακατσαναίους η μαμή φτιάχνει έναν κρανένιο σταυρό για την έγκυο, για ευτοκία, τον οποίο μετά την σαράντιση τον κρεμάει στο παιδί για δύναμη και για να μη βασκαίνεται.

13) Άλλες επιβιώσεις από την πτώση και τον τοκετό της Εύας
Το ραβδί που "συνταβλάνε" τη φωτιά δηλαδή τη σιάζουν στο τζάκι οι ορεσίβιοι το λένε "ξυλάθι" και είναι απαραίτητα από κρανιά για να θυμίζει την πρώτη φωτιά που άναψε ο Αδάμ για να ζεστάνει την ταλαίπωρη Εύα. Επίσης για να εξιλεωθεί κάθε θνητός από την πτώση των πρωτοπλαστών και το θάνατο σε μερικά μοναστήρια το Ξύλινο σήμαντρο είναι από κρανιά ή όταν στα χωριά χτυπούν την καμπάνα λένε χτυπάει τον Αδάμ δηλ. χρησαιοποιούν στην κρούση τον ήχο: τον Αδάμ-τον Αδάμ. τον Αδάμ Αδάμ Αδάμ ή τον Αδάμ-τον Αδάμ, τον πρωτόπλαστο Αδάμ εις ανάμνηση της σωτηρίας του Αδάμ από τον Χριστό που επίσης συμβολίζει τη γνώση ότι "ό,τι γεννιέται γήινα πεθαίνει πλην της ψυχής".

14) Επιβίωση για την εξιλέωση της Εύας με την Κοίμηση της Θεοτόκου
Στην Κοίμηση της Θεοτόκου στόλιζαν την αγία σωρό της (και ακόμη στον επιτάφιο της Παναγίας το πράττουν) με κρίνα, με τριαντάφυλλα, με βιόλες, με βασιλικό, με γαρύφαλλα, με μόσχο, με λεβάντες, με νυχτολούλουδα, με κυκλάμινα, με ανεμώνες, με γιασεμί, με μαργαρίτες και με όλα τα μυριόχρωμα αγριολούλουδα, απαραίτητα και με άνθη κρανιάς, οι βουνίσιοι, για να τη δοξολογήσουν που εξιλέωσε την Εύα από το προπατορικό αμάρτημα.
Έτσι τα βότανα και τα λουλούδια που ήρθαν από τον Παράδεισο στη Γη για χάρη της εγκύου Εύας χάρισαν στη μητέρα Γη μια νέα εποχή γεμάτη ζωή και φως, η οποία ανέτειλε στην Οικουμένη και αυτά ήταν που πρώτα έστρωσαν και έγιναν η πρώτη κούνια του Κάη και αυτά τον νανούρισαν. Επίσης επιβίωση από τα λουλούδια της γέννας της Εύας έχουμε τα ενδύματα της εγκυμοσύνης από τα αρχαία ελληνικά χρόνια μέχρι σήμερα στα κεντημένα με λουλούδια (σήμερα σταμπωτά) και ακόμη πάντα λουλούδια χαρίζουν στη γυναίκα μετά από κάθε γέννα. (…) *
---------------
* ΠΗΓΗ: Χ. Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ: «Ο ΤΟΚΕΤΟΣ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΠΛΑΣΤΗΣ ΕΥΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΒΙΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΤΗ ΛΑΪΚΗ ΜΑΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗ – Η απομυθοποίηση και η Ιατρική ερμηνεία των επιβιώσεων ως συμβολή στη Μαιευτική, Οικολογική και Εθνοϊατρική Λαογραφία», Ανάτυπο από τα ΘΕΜΑΤΑ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ – ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ, .ΤΟΜΟΣ ΙΕ, τ-3 2001.