Η λέξη αγάπη στα αρχαία ελληνικά κείμενα!...

Κωδικός Πόρου: 00285-112478-6956
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 01/04/15 21:41
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Ελληνική Γλώσσα, 00285-112478-6956




Περιγραφή:

Η λέξη αγάπη στα αρχαία ελληνικά κείμενα!...

Επειδή ετέθη το ζήτημα ότι η λέξη αγάπη ήταν άγνωστη στους αρχαίους Έλληνες και πως αναφέρεται μόνον στην Παλαιά Διαθήκη από τους Εβδομήκοντα, θα επιχειρήσουμε ν’ αποδείξουμε ότι η λέξη αγάπη όχι μόνον ήταν γνωστή στους αρχαίους προγόνους μας, αλλά και πολλοί συγγραφείς χρησιμοποιούσαν τον όρο αυτό, μαζί με τα παράγωγά του, σε πλήθος συγγραμμάτων!...

ΕΙΝΑΙ αλήθεια, ότι η λέξη αγάπη, με βάση τα σύγχρονα ηλεκτρονικά λεξικά και εγκυκλοπαίδειες, δεν φαίνεται να υπάρχει στην αρχαία ελληνική γραμματεία. Το ότι δεν υπάρχει, όμως, αυτό σημαίνει ότι τη λέξη αγάπη την αγνοούσαν οι αρχαίοι μας πρόγονοι και δεν την χρησιμοποιούσαν στα συγγράμματά τους; Αλλά, ας το αναλύσουμε πιο διεξοδικά:

Πρώτα-πρώτα ας δούμε τι σημαίνει η λέξη αγάπη:

1. η στοργή, η αφοσίωση σε κάτι: Είχε μεγάλη αγάπη στο μικρό του γιο.
2. έρωτας, πόθος: Πεθαίνει από αγάπη.
3. το πρόσωπο που αγαπά κανείς: Παντρεύουν την αγάπη του κι είναι πολύ θλιμμένος
4. συμφιλίωση: Επιτέλους έκαμαν αγάπη (συμφιλιώθηκαν).
5. ως κύριο όνομα, Αγάπη η δεύτερη Ανάσταση την Κυριακή του Πάσχα: Ετοιμάστηκαν να πάνε στην Αγάπη. [Νέο ερμηνευτικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας (Новый толковании словарь современного греческого)]

Κι όχι μόνον!.. Αγάπη σημαίνει κι άλλα πράγματα. Στον χριστιανισμό, για παράδειγμα, αγάπη σημαίνει αρετή που ρυθμίζει έτσι τις σχέσεις των ανθρώπων, ώστε ο οποιοσδήποτε πλησίον να θεωρείται ως ο ίδιος ο εαυτός μας. Η έννοια της αγάπης προϋπήρχε του χριστιανισμού, αλλά ο χριστιανισμός την ολοκλήρωσε διδάσκοντας τη θετική μορφή της, την αγάπη δηλαδή προς όλους ανεξαίρετα τους ανθρώπους, εχθρούς και φίλους, κάθε κοινωνικής τάξης και φυλής, αγαθούς και κακούς. Ως κοινωνική αρετή η αγάπη είναι θεμελιώδης, και η έλλειψή της δεν δικαιολογείται. Στην πράξη εκφράζεται ως υλική και πνευματική βοήθεια στις δυσκολίες και στις ανάγκες του πλησίον. Η αγάπη θεωρείται τέλεια όταν πηγάζει από αγάπη προς τον Θεό, o οποίος συγχωρεί κάθε αμαρτία, ατελής δε όταν υπαγορεύεται από το φόβο της τιμωρίας του Θεού.
Τι είπαμε, όμως, ότι είναι ή τι σημαίνει η αγάπη; Διαβάζουμε:
1. αγαθά αισθήματα, φιλική διάθεση, στοργή, τρυφερότητα για κάποιον ή κάτι
2. γενετήσια έλξη ή πόθος, έρωτας
3. (και ως προσαγόρευση) το αγαπημένο πρόσωπο
(νεοελληνική-μεσαιωνική)
1. εκδήλωση τής χριστιανικής αγάπης, φιλανθρωπία, αλτρουισμός
2. συμφιλίωση, ομόνοια, ειρήνη
(νεοελληνική)
1. εκδήλωση τών αγαθών αισθημάτων, στοργή, αφοσίωση
2. προτίμηση
3. (ως κύριο όνομα) η Αγάπη ο εσπερινός τού Πάσχα, η δεύτερη Ανάσταση
4. φράση «για την αγάπη κάποιου», για το χατίρι του «είμαστε στις αγάπες μας», είμαστε στην περίοδο αγαθών σχέσεων «κάνω αγάπη με κάποιον», συμφιλιώνομαι, μονοιάζω
(μεσαιωνική)
1. χαιρετισμός σεβασμού, ασπασμός
2. (για έθνη) συνθηκολόγηση, συμμαχία
(αρχαία)
1. η αγάπη τού Θεού για τους ανθρώπους και αντίστροφα.

Ας δούμε τώρα ποια είναι η ετυμολογική ρίζα της λέξεως αγάπη, η οποία, όπως αποδεικνύεται, προέρχεται από το ρήμα αγαπώ, που χρησιμοποιούσαν κατά κόρον οι αρχαίοι Έλληνες, όπως γίνεται συνήθως με πολλά ρήματα που έχουν και το αντίστοιχο ουσιαστικό τους ή και το αντίστροφο (αγάπη > αγαπώ, γέννηση > γεννώ, πόνος > πονώ, δίωξη > διώκω, και ούτω καθ’ εξής)
Ετυμολογικά, λοιπόν, η λέξη αγάπη είναι ο λεγόμενος υποχωρητικός σχηματισμός από το ρήμα ἀγαπῶ. Η λέξη συναντάται στα χριστιανικά κείμενα με τη σημασία τού «κοινού δείπνου» τών πρώτων χριστιανών. Αργότερα χρησιμοποιείται για τη «χριστιανική αγάπη» και «φιλανθρωπία» (ίσως με κάποια επίδραση από το εβραϊκό ’ahābā, αγάπη) για να καταλήξει τελικά στη γενικότερη σημασία «φιλική διάθεση, στοργή, έλξη» [Dictionary of Greek. 2013].

   

Αριστερά: Η λέξη «αγαπατός» στον Πίνδαρο, όπως την βρίσκουμε μέσα στο ηλεκτρονικό πρόγραμμα «Μουσαίος». Δεξιά: Η ίδια λέξη (αγαπατός), που βρίσκουμε μέσα στον Θεόκριτο ή στον Πίνδαρο (www.google.com).

Τι παρατηρούμε, λοιπόν; Η λέξη αγάπη, από τους αρχαίους χρόνους, χρησιμοποιείται και με άλλους παρεμφερείς όρους (φιλώ, στέργω, αφοσιώνομαι κλπ), χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η λέξη αγάπη ήταν άγνωστη στους αρχαίους αφού:

►Γνώριζαν το ρήμα αγαπώ, που μπορεί να μην την βρίσκει κανείς εύκολα στα σύγχρονα ηλεκτρονικά προγράμματα, αλλά μη λησμονούμε ότι, για παράδειγμα, ο «Μουσαίος» περιλαμβάνει περίπου 2.500 αρχαία ελληνικά χειρόγραφα, ενώ στην πραγματικότητα αυτά ήσαν απείρως περισσότερα. Μόνον στη Βιβλιοθήκη της Αλεξανδρείας υπήρχαν 690.000 κύλινδροι παπύρων ή άλλα αρχαία χειρόγραφα (!!), πράγμα που σημαίνει ότι η λέξη «αγάπη» θα υπήρχε σε πολλά εξ αυτών. Μόνον ο Δίδυμος ο Γραμματικός, ο επονομαζόμενος και «Βιβλιολάθας», επειδή δεν θυμόταν τους τίτλους των έργων του, είχε συγγράψει περίπου 4.000 βιβλία (!!)..
►Γνώριζαν τα παράγωγα της λέξεως αγάπη, όπως αγαπατός, αγαπητός, που διαβάζουμε στον Θεόκριτο («ωδίνεσσιν. ά δέ οί ενμενέονσα παρίστατο, χαδ' δ' αρα παντων νωδννίαν χατέχενε μελών ό δέ πατρι έοιχως παις αγαπατός εγεν(ε)το.») ή στα σωζόμενα στον Πίνδαρο («εν ά πρώτον ευνάσθην αγαπατός υπό σπαργάνοις , λέγεται δε θεωρούς άπιούσιν εις Αμμωνος αιτήσαι Πίνδαρος και το τό έν ανθρώπους άριστον και αποθανείν εν εκείνω τώ ενιαυτώ»)και αλλού.

Αριστερά: Το «Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσης» του Ι. Σταματάκου. Δεξιά: Η λέξη «αγάπη», όπως περιλαμβάνεται μέσα στο «Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσης» του Ι. Σταματάκου (Βιβλιοπρομηθευτική, 1999)!.. Προσέξατε: Στη λέξη αγάπη έχει εντός παρενθέσεως και το ρήμα αγαπάω, που δεικνύει, ασφαλώς, από πού προέρχεται η λέξη, δεδομένου ότι η ετυμολογική ρίζα του ρήματος αγαπάω προέρχεται από το αγα + πα = λαμβάνω, φυλάσσω κλπ.

Αλλά δεν ήσαν μόνον αυτοί. Τη λέξη αγάπη την περιλαμβάνει ο μεγάλος Έλληνας φιλόλογος και γλωσσολόγος, Ιωάννης Σταματάκος, μέσα στο περίφημο «Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσης», όπως ακριβώς την βρίσκουμε στη σελίδα 15 με διάφορα παράγωγα που συνεχίζουν και στη σελίδα 16 (Βιβλιοπρομηθευτική, 1999) !!

Δεν είναι όμως μόνον ο Ι. Σταματάκος; Ακόμη και στην «Επιτομή του Μεγάλου Λεξικού της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας» των H.G. Liddell & R. Scott (εκδ. Πελεκάνος 2007), όπως βλέπουμε στην φωτοτυπημένη εικόνα, ακόμη και η λέξη αγαπήνωρ, είναι Ομηρική λέξη, αναφέρεται στην Ιλιάδα και σημαίνει ο αγαπών, αυτός που αγαπά την ανδρεία, κλπ., ενώ λέξεις όπως αγαπητέος, αγαπητικός, αγαπητός κλπ. αναφέρονται και σε άλλους συγγραφείς (Πλάτωνα, Πλούταρχο κλπ).

Κλείνοντας να θυμίσουμε τώρα σε ορισμένους φίλους ποιοι αρχαίοι Έλληνες χρησιμοποιούν αυτόν καθ’ αυτόν τον όρο «αγάπη», όπως χρησιμοποίησε τη λέξη ο Χριστός και ανακαλύπτουμε στο βιβλίο: «Απάνθισμα Σοφίας – Αρχαία Ρητά και Αποφθέγματα», Ε. ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ, 1979, Εκδόσεις «Ο.Ε.Ε. ΑΤΛΑΣ» σελίδες: 2, 3 και 4:

--Αγάπη άκαιρος ίσον εστί τω μισείν.
(= Αγάπη που δεν εκφράζεται στην κατάλληλη στιγμή μοιάζει σαν να είναι μίσος)
Σωκράτης (Στοβαίος, Ανθολόγιο)

--Αγάπα τον πλησίον μικρά ελαττούμενος.
(= Αγάπα τον πλησίον σου και με μικρή ζημιά σε βάρος σου)
Θαλής ο Μιλήσιος

--Ούς τρέφεις αγάπα.
(= Να αισθάνεσαι αγάπη γι’ αυτούς που μεγαλώνεις)
Ηράκλειτος.

Περιττό να πούμε ότι ο Αριστοτέλης για το θέμα της αγάπης έχει αναφερθεί στην Ρητορική του (Βιβλίο Β΄3, 1381α) όπου ορίζει την αγάπη ως εξής:

«Έστω δει το φιλείν το βούλεσθαί τινι ά οίεται αγαθά, εκείνου ένεκα, αλλά μη αυτού και το κατά δύναμιν πρακτικόν είναι τούτων».

Νεοελληνική απόδοση:

«Ας τεθεί σαν βάση ότι αγάπη σημαίνει το να επιθυμεί κανείς για κάποιον όσα νομίζει καλά για κείνον και όχι για τον εαυτό του, και να ενεργεί όσο μπορεί για να τα’ αποκτήσει εκείνος»!

Πάντα ταύτα διότι ετέθη το ζήτημα ότι η λέξη αγάπη … «δεν ήταν γνωστή στους αρχαίους» και πως η λέξη αυτή (άκουσον, άκουσον!) ήταν … επινόηση των 72 Εβραίων Μεταφραστών! Ουδέν αναληθέστερον!

Συμπέρασμα:
Η λέξη αγάπη υπήρχε στα αρχαία ελληνικά κείμενα πολύ πριν μεταφραστεί η Παλαιά Διαθήκη.