Φρουρός της ελληνικής γλώσσας η Εκκλησία μας!..

Κωδικός Πόρου: 00285-112533-1125
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 12/09/11 1:35
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Ελληνική Γλώσσα, 00285-112533-1125




Περιγραφή:

Φρουρός της ελληνικής γλώσσας η Εκκλησία μας!..

Ο ορθόδοξος λαός μας, παρ’ όλη την "αμορφωσιά του", από την οποία αγωνιούν να τον απαλλάξουν ορισμένοι, διακρίνεται από ένα βαθύ συναίσθημα γνήσιας ταπεινώσεως. Ίσως να μην μπορεί να εκφράσει το νόημα της φράσεως "υπέρ ευκρασίας αέρων", και θα του άρεσε πράγματι να του εξηγούσε κάποιος τι σημαίνει. Όμως δεν θα ήθελε ποτέ ο λειτουργός να πει στη Θεία Λειτουργία: "Για να έχουμε καλό καιρό" !!! Δεν πέφτει τόσο χαμηλά, λέει ο Πρωτοπρεσβύτερος Σταύρος Τρικαλιώτης!...

Η Εκκλησία φρουρός της ελληνικής γλώσσας

(Πρεσβυτέρου Σταύρου Τρικαλιώτη εφημερίου Ιερού Ναού Αγίας Παρασκευής Αττικής).

Θέλω να μιλήσω για κάτι, όχι ως ειδικός, ως ειδήμων, αλλ’ ως ένας απλός μέσος άνθρωπος, που ευτυχώς έχει ακόμα το προνόμιο να σκέφτεται. Θέλω να μιλήσω για την ελληνική μας γλώσσα στην ενιαία μορφή της.
Η γλώσσα είναι μία και αδιαίρετη. Όπως ένα δένδρο, που έχει αρχή (ρίζες), κορμό και φύλλα, έτσι και η όμορφη ελληνική μας γλώσσα. Έχει την αρχή της, τη ρίζα της, την αρχαία ελληνική γλώσσα, στην οποία είναι γραμμένα κείμενα απαράμιλλου κάλλους και στοχασμού. Αυτή η γλώσσα, η αρχαία ελληνική, τρέφει και ζωογονεί τη συνέχεια της γλώσσας μας. Η γλώσσα των Ιερών Ευαγγελίων, η γλώσσα στην οποία είναι γραμμένα τα λόγια του Χριστού μας, είναι η Αλεξανδρινή Κοινή, μια μετεξελιγμένη μορφή της αρχαίας ελληνικής.
Οι Πατέρες της Εκκλησίας μας στη συνέχεια, προκειμένου να διατυπώσουν με ακρίβεια και πληρότητα τη δογματική και ηθική ορθόδοξη διδασκαλία, δεν χρησιμοποίησαν το απλό γλωσσικό ιδίωμα του λαού της εποχής τους, αλλά την αττική διάλεκτο. Μια δύσκολη μεν αλλά με εξαιρετικές εκφραστικές δυνατότητες γλώσσα, που μπορούσε να αποδώσει με σαφήνεια και πληρότητα τη δύσκολη δογματική ορολογία.
Αλλά και στη συνέχεια, στα δύσκολα χρόνια μετά την άλωση, η Εκκλησία καθίσταται φρουρός της ελληνικής περιέχεται απόφαση κατά την οποία: "Κάθε επίσκοπος στην επαρχία του ώφειλε να φροντίζη και να αναλαμβάνη την απαιτουμένη δαπάνη, για να διδάσκωνται τα θεία και ιερά γράμματα, αλλά και να παρακινούνται όσοι επιθυμούν να μαθαίνουν και δεν έχουν τα μέσα" (άρθρο ιστορικού κ. Τάσου Γριτσόπουλου, περιοδικό " Εκκλησία", τεύχος 7ο, σελ. 557, Ιούλιος 2004).
Μοναχοί αντιγράφουν και διασώζουν τα κείμενα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, τα σχολιάζουν και εντρυφούν σ’ αυτά. Παράλληλα το κήρυγμα στην Εκκλησία αρχίζει να γίνεται στην απλή γλώσσα του λαού, όχι όμως οι ιερές ακολουθίες. Το ψαλτήρι και η Οκτώηχος είναι τα λειτουργικά βιβλία που έθρεψαν γλωσσικά τα ελληνόπουλα της Τουρκοκρατίας. Εκεί, στη θολόκτιστη εκκλησιά, όπως μας λέει κι ο ποιητής, που γινότανε το βράδυ κρυφό σκολειό, εκεί ο παπάς, ο δάσκαλος θέριευε την αποσταμένη ελπίδα στα σκλαβόπουλα. Εκεί, κάτω από το τρεμάμενο φως του καντηλιού, μιλούσε για Χριστό και Ελλάδα.
Τα λειτουργικά μας κείμενα αποτελούν ανεκτίμητους θησαυρούς αγιοπνευματικών εμπειριών αγιασμένων μορφών. Με τις ίδιες λέξεις, τις ίδιες φράσεις, την ίδια γλωσσική διατύπωση, αιώνες τώρα, ο ορθόδοξος λαός μας χειραγωγούμενος από τούς Ποιμένες του, αναφέρει τις προσευχές του στο ουράνιο Θυσιαστήριο. "Την ημέραν πάσαν τελείαν, αγίαν, ειρηνικήν και αναμάρτητον", λέει ο λειτουργός και κάθε λέξη σταλάζει στην ψυχή του πιστού. Ελάχιστες είναι οι λειτουργικές λέξεις που πιθανόν να αγνοεί ένα μέρος του λαού μας. Αλλά και αυτές οι "δύσκολες λέξεις" είτε βγαίνουν από τα συμφραζόμενα είτε αποκαλύπτονται από τον ίδιο το Θεό σ’ αυτές τις "απαίδευτες" ψυχές.
Η θεία λατρεία μιλάει στην ψυχή του κάθε πιστού όχι μόνο με το λόγο, αλλά και με τις άγιες εικόνες (τα βιβλία των αγραμμάτων), το ιλαρό φως των κεριών, τη μυρωδιά του λιβανιού και τη σεμνή και απρόκλητη παρουσία των λειτουργών της. Μιλάει πρωτίστως μυστικά με την άκτιστη θεία χάρη στον πονεμένο, βασανισμένο αλλά και προδομένο από τούς κατά καιρούς φωταδιστές ορθόδοξο λαό μας.
Ο ορθόδοξος λαός μας, παρ’ όλη την "αμορφωσιά του", από την οποία αγωνιούν να τον απαλλάξουν ορισμένοι, διακρίνεται από ένα βαθύ συναίσθημα γνήσιας ταπεινώσεως. Ίσως να μην μπορεί να εκφράσει το νόημα της φράσεως "υπέρ ευκρασίας αέρων", και θα του άρεσε πράγματι να του εξηγούσε κάποιος τι σημαίνει. Όμως δεν θα ήθελε ποτέ ο λειτουργός να πει στη Θεία Λειτουργία: "Για να έχουμε καλό καιρό" !!! Δεν πέφτει τόσο χαμηλά.
Η δημοτική μας γλώσσα, όταν δεν φθάνει σε ακρότητες και όταν δεν υποτάσσεται σε στείρα ιδεολογικά σχήματα, μπορεί να δώσει λογοτεχνία ύψιστης μορφής. Τα παιδιά μας σήμερα υφίστανται έναν γλωσσικό βανδαλισμό, πάσχουν από βαριάς μορφής λεξιπενία. Κι αυτό γιατί ορισμένοι θέλησαν να τα αποκόψουν βίαια από τις γλωσσικές τους ρίζες, να τα ευνουχίσουν πνευματικά και να τα κάνουν να "τιτιβίζουν" (από το T.V.) αντί να στοχάζονται, όπως παρατηρεί ο κ. Σαράντος Καργάκος. Επίσης, η πολύωρη απασχόληση των νέων με τούς ηλεκτρονικούς υπολογιστές τούς αποκόπτει από το διάβασμα βιβλίων, που συμβάλλουν στη γλωσσική τους καλλιέργεια.
Οι μεγάλοι μας νομπελίστες ποιητές, ο Σεφέρης κι ο Ελύτης, ήταν μεγάλοι γιατί άντλησαν και εμπνεύσθηκαν από μια γλωσσική ελληνική παράδοση τριών χιλιάδων χρόνων. Όχι μόνον αυτοί, αλλά και οι άλλοι μεγάλοι λογοτέχνες μας εμπνεύστηκαν από τα κείμενα της Αγίας Γραφής και τα κείμενα της λατρείας μας. Εμπνεύσθηκαν γιατί η Εκκλησία μας αυτά τα κείμενα τα σεβάσθηκε και τα διαφύλαξε "ως κόρην οφθαλμού" και μας τα παρέδωσε να τα διαφυλάξουμε οι μεταγενέστεροι ως πολύτιμη παρακαταθήκη.
Ο Γιώργος Σεφέρης τόνιζε την συνέχεια της ελληνικής γλώσσας και απέφευγε να κάνει τούς συνήθεις διαχωρισμούς: "Είναι καιρός να καταργήσουμε τούς όρους καθαρεύουσα, δημοτική, νεοελληνική. Η γλώσσα είναι μία η ΕΛΛΗΝΙΚΗ και πρέπει νάναι ζωντανή και ν’ ακούγεται στην πρόζα και στην ποίηση. Το ζήτημα είναι αν γράφεις καλά η κακά ελληνικά, όσοι δεν τα ξέρουν να τα μάθουν ή να σωπάσουν". Κάπου αλλού ο νομπελίστας ποιητής μας θα κάνει μια διαχρονική διαπίστωση: "...έχουμε μια γλώσσα ανθεκτική, με εξαίρετες δυνατότητες, φτάνει να μην την κακομεταχειριζόμαστε υπερβολικά".
Η σημερινή γλωσσική υποβάθμιση των ελληνοπαίδων ξεκινά από την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1976 και την παράλληλη καθιέρωση της νεοελληνικής γλώσσας σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και αργότερα στη δημόσια διοίκηση. Όπως δηλώνει ο πρωτεργάτης αυτής της αλλαγής πρώην πρωθυπουργός κ. Γεώργιος Ραλλης: "στόχος αυτής της επιλογής ήταν η σταδιακή εξάλειψη της γλωσσικής ακαταστασίας και συγχύσεως που συνεχιζόταν επί 50 χρόνια στον τόπο μας. Κι αυτό επιτεύχθηκε με την κατάργηση της διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο κείμενο και την παράλληλη εισαγωγή της διδασκαλίας των αρχαίων κειμένων από μεταφράσεις". Αυτή η απότομη αλλαγή ήταν ολέθρια για την παιδεία μας, γιατί έτσι δόθηκε ένα βάναυσο χτύπημα στις ρίζες της αρχαιοελληνικής μας παραδόσεως, τις συνέπειες του οποίου γευόμαστε σήμερα.
Ο πολύ καλός φιλόλογος και ιστορικός κ. Σαράντος Καργάκος κάνει ορισμένες πολύτιμες επισημάνσεις σχετικές με το θέμα μας: " Ο σύγχρονος μαθητής συχνά δηλώνει αδυναμία εξωτερικεύσεως του ενδιάθετου λόγου, αδυναμία να οργανώσει λογικά τις πνευματικές ενατενίσεις του, λόγω αγνοίας γραμματικών, συντακτικών κανόνων και του λυμφατικού η, μάλλον, βαβελικού λεξιλογίου, που παραπέμπει ευθέως στη διάλεκτο βαβουΐνων. Η απομάκρυνσή μας από τα ζωογόνα νάματα του Αρχαίου Λόγου έκανε την τρέχουσα γλώσσα να πάσχει από παραμορφωτική αρθρίτιδα" (" Αλεξία", σελ. 230-231, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 1992).
Βεβαια, αρκετά χρόνια αργότερα -επί Κυβερνήσεως του κ. Κωνσταντίνου Μητσοτάκη (1990-1993) και υπουργού Παιδείας κ. Γεωργίου Σουφλιά- συνειδητοποιήθηκε το λάθος και επανήλθε η διδασκαλία των αρχαίων στο Γυμνάσιο. Χάθηκε όμως πολύτιμος χρόνος πειραματισμών σε βάρος των παιδιών μας.
Εδώ θα πρέπει να προσθέσω ότι δεν είμαι ενάντιος στην καθιέρωση της νεοελληνικής γλώσσας. Είμαι όμως αντίθετος στις προκρούστειες μεθόδους που χρησιμοποιήθηκαν, στην τάση ενός γλωσσικού ρεβανσιμού που επιχειρήθηκε κατά την επιβολή της, καθώς και στην διδασκαλία μιας γλώσσας ξεκομμένης από της ζωογόνες ρίζες της γλωσσικής μας παραδόσεως και συνέχειας.
Οριστικό πλήγμα στην ενιαία ελληνική μας γλώσσα δόθηκε το 1981, με την επιβολή του μονοτονικού συστήματος, που ψηφίστηκε από την ελληνική βουλή τις μεταμεσονύκτιες ώρες, υπό την μορφή τροπολογίας και από ελάχιστους βουλευτές για ευνόητους λόγους. Όπως δηλώνει ο κ. Γεώργιος Ράλλης: "η επιλογή του μονοτονικού συστήματος ήταν μια άστοχη επιλογή, την οποία είχα αρνηθεί να υιοθετήσω στο πλαίσιο της μεταρρυθμίσεως του 1976, παρά τις επίμονες εισηγήσεις που μου είχαν υποβληθεί. Θεώρησα ότι η εφαρμογή του μονοτονικού αποτελούσε επιδίωξη-αξίωση του ημερησίου και περιοδικού Τύπου, κυρίως για λόγους οικονομικούς". Και θα καταλήξει ο κ. Γ. Ραλλης: "Ήταν και είναι εκτίμησή μου ότι το πολυτονικό σύστημα αποτελεί συστατικό στοιχείο της ελληνικής γλώσσας, το οποίο την χαρακτηρίζει και τη διακρίνει από όλες τις άλλες γλώσσες του κόσμου• είναι ένα σύστημα συνυφασμένο με τη μακραίωνη και αδιάκοπη εθνική γλωσσική μας παράδοση, την οποία ωφείλουμε να σεβόμαστε και να μην απεμπολούμε τόσο εύκολα στο όνομα οποιονδήποτε σκοπιμοτήτων" (Το Βήμα, 7/6/2004, οι υπογραμμίσεις και τα έντονα γράμματα δικά μας).
Όσοι διδάσκουν στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, ομιλούν για τις αρνητικές συνέπειες που έχει στα παιδιά μας αυτή η δικτατορική -αν και με κοινοβουλευτική επένδυση- επιβολή του μονοτονικού συστήματος. Οι ίδιοι οι γονείς, κάνοντας σύγκριση με τα δικά τους εκπαιδευτικά δεδομένα, διαπιστώνουν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα παιδιά τους.
Το " Ανοικτό Ψυχοθεραπευτικό Κέντρο" και το " Ινστιτούτο Διαγνωστικής Ψυχολογίας", ύστερα από τρία χρόνια ερευνών κατέληξε στο εξής συμπέρασμα: "Τα παιδιά που διδάσκονται αρχαία ελληνικά έστω και μια φορά την εβδομάδα, έχουν πολύ πιο ανεπτυγμένες μαθησιακές ικανότητες από τούς υπόλοιπους συνομηλίκους τους. Επιπλέον, η εκμάθηση της γλώσσας του Σωκράτη και του Πλάτωνα, καθώς και η χρήση της περισπωμένης και της δασείας προλαμβάνουν τη δυσλεξία".
Όπως εξηγεί ο κ. Τσέγκος: "Μέχρι στιγμής αποδεικνύεται ότι η εκμάθηση του πολυτονικού συστήματος επιδρά θετικά στις οπτικο-ακουστικές αντιληπτικές ικανότητες και τις αναπτύσσει με επιταχυνόμενο ρυθμό". Και ο αρθρογράφος κ. Στέλιος Βραδέλης θα καταλήξει: "Το πείραμα θα συνεχιστεί τουλάχιστον άλλα τρία χρόνια, ώστε να εξαχθούν ακόμη πιο ασφαλή επιστημονικά συμπεράσματα, που ίσως “επιβάλλουν” την επιστροφή του πολυτονικού συστήματος στην εκπαίδευση" (ΤΑ ΝΕΑ, 18-5-2004).
Ο ίδιος ο Μακαριώτατος αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Χριστόδουλος, σε ημερίδα που διοργάνωσε η Ιερά Σύνοδος με θέμα: "Γλωσσική Αγωγή και Νέοι Κληρικοί" (3/6/2004), ανέφερε το ως άνω άρθρο των ΝΕΩΝ για να τεκμηριώσει την αγωνία του για τη γλωσσική υποβάθμιση της νεολαίας μας αλλά και την ανησυχία του για τις αρνητικές συνέπειες του μονοτονικού συστήματος.
Η Διαρκής Ιερά Σύνοδος ενέκρινε σειρά μέτρων της ως άνω ημερίδας, με σκοπό την υποβοήθηση των νέων κληρικών, που εν πολλοίς αποτελούν τα θύματα των διαφόρων κατά καιρούς μεταρρυθμίσεων στην Παιδεία μας.
Είναι παρήγορο πως σχεδόν όλοι οι πιστοί, που είναι οργανικά συνδεδεμένοι με την μητέρα Εκκλησία μας, αντιστάθηκαν και στην επιβολή του μονοτονικού συστήματος και συνεχίζουν να καλλιεργούν το πολυτονικό σύστημα γραφής. Η ίδια η Εκκλησία μας ουδέποτε υιοθέτησε το μονοτονικό στα επίσημα έγγραφά της. Ακόμη και η πλειονότητα των κληρικών μας στα διάφορα βιβλία που εκδίδουν, διατηρούν το πολυτονικό σύστημα γραφής. Οι εξαιρέσεις είναι λιγοστές, δείγμα ενός θλιβερού "προοδευτισμού".
Έτσι η ορθόδοξη Εκκλησία μας (κλήρος και λαός) αποδεικνύεται στην πράξη φρουρός της γλωσσικής μας παραδόσεως. Μοναδική μελανή εξαίρεση αποτελούν ορισμένες -ευτυχώς λιγοστές- εκδόσεις δύο θρησκευτικών εκδοτικών οίκων, οι οποίοι εξέδωσαν ορισμένα βιβλία στο μονοτονικό σύστημα!!! Γιατί αυτές οι παραχωρήσεις από τούς κατά τα άλλα αξιόλογους αυτούς εκδοτικούς οίκους; Ας ελπίσουμε ότι θα επαναπροσδιορίσουν τη στάση τους στο μέλλον.
Ορισμένοι άνθρωποι των γραμμάτων, από τη μια μεριά αναγνωρίζουν ότι η καθιέρωση του μονοτονικού δεν πέτυχε τούς σκοπούς για τούς οποίους έγινε, από την άλλη όμως υποστηρίζουν ότι η καθιέρωση του μονοτονικού συστήματος δεν ήταν και τόσο καταστροφική. Είναι μια υπεραισιόδοξη άποψη, την οποία αδυνατούμε να κατανοήσουμε. Οι ενδείξεις όμως είναι ανησυχητικές.
Ευτυχώς, σ’ αυτή τη γλωσσική ξεραΐλα που μαστίζει τη νεοελληνική κοινωνία αντιστέκεται η Ορθόδοξη Εκκλησία μας, η οποία παρέχει στον νεοέλληνα γλωσσικά αντισώματα, ικανά να του εμπλουτίσουν και να του οξύνουν το γλωσσικό του αισθητήριο.
Όταν ο νεοέλληνας βομβαρδίζεται και ταλαιπωρείται καθημερινά από τα γλωσσικά υποπροϊόντα της ξύλινης γλώσσας των δελτίων ειδήσεων, όταν υφίσταται μια ιμπεριαλιστικού τύπου διοχέτευση ξένων (κυρίως αγγλικών) λέξεων στο λεξιλόγιό του, όταν ορισμένοι προσπαθούν να τον πείσουν ότι δεν πρέπει να είναι και τόσο "κολλημένος" σε παρωχημένα παραδοσιακά σχήματα, ε, τότε η Εκκλησία και η λατρεία της αποτελούν ίσως την μοναδική όαση παρηγοριάς και ελπίδας. Όταν το μικρό παιδί ακούει στη θεία λατρεία συχνά τη λέξη ύδωρ, θα καταλάβει πιο εύκολα αργότερα τι σημαίνουν οι λέξεις υδραγωγείο, υδροβιότοπος, υδρία, υδροηλεκτρικά έργα και τα παρεμφερή.
Από το 1981 που επικράτησε το μονοτονικό σύστημα σχεδόν όλα τα βιβλία εκδίδονταν βάσει του συστήματος αυτού. Αν αναζητούσες στα βιβλιοπωλεία κάποιο λεξικό της Δημοτικής στο πολυτονικό, ασφαλώς δεν θα έβρισκες τίποτε. Όσοι επέμεναν να χρησιμοποιούν το πολυτονικό αντιμετωπίζονταν ως οπαδοί ενός μακρινού παρελθόντος. Οι Πανεπιστημιακές Σχολές ευθυγραμμίσθηκαν με το νέο σύστημα. Ακόμα και οι Θεολογικές! Όμως η επιμονή ακόμα και λίγων ανθρώπων να γράφουν στο πολυτονικό απέδωσε καρπούς. Αυτό φαίνεται και από το "Λεξικό για το σχολείο και το γραφείο" της νεοελληνικής γλώσσας του κ. Γεωργίου Μπαμπινιώτη, που κυκλοφόρησε πρόσφατα και στο οποίο παρατίθενται και οι λέξεις και στην πολυτονική τους μορφή.
Όλα αυτά τα χρόνια πολλοί συγγραφείς -όχι κατ’ ανάγκη θρησκευόμενοι- εξέδιδαν τα βιβλία τους στο πολυτονικό. Ακόμα και δύο εφημερίδες -μεταξύ των οποίων και ο " Ορθόδοξος Τύπος-" αντιστέκονταν στο ρεύμα της εποχής και εκδίδονταν στο πολυτονικό σύστημα.
Στο σημείο αυτό αξίζει να αναφέρουμε μια ελπιδοφόρα επισήμανση που κάνει ο κ. Χρήστος Γιανναράς: “Μπορούμε να ελπίζουμε ότι σε κάποια χρόνια η μεγάλη πλειονότητα των Ελλήνων θα καυχάται για την επιμονή της να διασωθεί η συνέχεια της γλώσσας: θα έχει ξαναγυρίσει η πλειονότητα στο πολυτονικό σύστημα γραφής και θα καταριέται τούς ασυνείδητους πολιτικούς που, με το μονοτονικό, επεχείρησαν να καταστρέψουν ένα καίριο δεδομένο της διαχρονικής ελληνικής ταυτότητας” (Καθημερινή, 8-8-2004).
Οι άγιοι Γέροντες (π. Ιάκωβος, π. Πορφύριος, π. Παΐσιος) -τούς οποίους σέβεται και αγαπά όλος ο λαός-, αν και ήσαν άνθρωποι ολιγογράμματοι, έδειχναν τόση αγάπη και είχαν εμβαθύνει τόσο πολύ στα κείμενα της Εκκλησίας μας, που στη σοφία τους υποκλίνονταν ακόμη και καθηγητές Πανεπιστημίου. Αυτοί υπήρξαν όντως ποιμένες και διδάσκαλοι της Εκκλησίας μας γιατί έγιναν πρώτα "διδακτοί Θεού" ( Ιω. στ , 44). Έμαθαν τα ελληνικά γράμματα στο ευλογημένο σπουδαστήρι της θείας λατρείας μας. Είχαν καθαρό μυαλό, ζήλο Θεού και όρεξη για μάθηση κι έτσι αναπλήρωναν τις όποιες ελλείψεις. Ο π. Πορφύριος έλεγε χαρακτηριστικά: "Διάζαζα (το ψαλτήρι και τα συναξάρια των Αγίων) αλλά δεν καταλάβαινα. Λεξικά δεν είχα. Π.χ. δεν ήξερα ότι οίκος θα πει σπίτι. Έτσι έβρισκα την ίδια λέξη και αλλού, και από τα συμφραζόμενα εύρισκα το νόημα των λέξεων. Αποστήθιζα κομμάτια ολόκληρα και όλη μέρα, καθώς έτρεχα στα βράχια, τα απήγγειλα δυνατά, με νόημα" (Γέροντος Πορφυρίου ιερομανάχου, Ανθολόγιο Συμβουλών, σελ. 137, εκδ. Η Μεταμόρφωσις του Σωτήρος, Μήλεσι Αττικής, Α΄ έκδ. 2002). Μου έκανε πολύ μεγάλη εντύπωση, όταν για πρώτη φορά είδα ιδιόχειρες επιστολές του Γέροντος Ιακώβου. Ήταν άψογα διατυπωμένες, σε απλή καθαρεύουσα, γραμμένες στο πολυτονικό σύστημα και με ασήμαντα ορθογραφικά λάθη.
Έχω την αίσθηση ότι, αν ερχόταν και πάλι ο Χριστός στη γη, από κάτι τέτοιους ολιγογράμματους θα σχημάτιζε τον κύκλο των μαθητών Του "ίνα τούς σοφούς καταισχύνη" (Α Κορ. α , 27). Οι άγιοι αυτοί Γέροντες μας δίδαξαν την προσέγγιση του Θεού μέσω της καθαρής καρδιάς που πιστεύει με παιδική απλότητα. Δεν είχαν εγκλωβιστεί σε νοησιαρχικά σχήματα προσεγγίσεως του Θεού και ευτυχώς ούτε κι εμάς μας εγκλώβισαν. Μας δίδαξαν να σεβόμαστε, ν’ αγαπούμε και να μελετούμε τα λειτουργικά κείμενα.
Το "ομόγλωσσον" που σύμφωνα με τον Ηρόδοτο αποτελεί ένα από τα γνωρίσματα του έθνους, φαίνεται πως έχει μπει στο στόχαστρο ορισμένων. Ήδη το "ομόθρησκον" πολεμείται με λύσσα (απάλειψη θρησκεύματος από ταυτότητες κλπ). Το σενάριο που προδιαγράφεται μπορούμε όλοι να το φανταστούμε. Θα μείνουμε απαθείς σ’ ένα τέτοιο εφιάλτη; "Στώμεν καλώς, στώμεν μετά φόβου"!

---------------

Σημείωση: Το άρθρο αυτό, που είναι αλιευμένο από την Ιστοσελίδα ΙΧΘΥΣ, είναι γραμμένο σε πολυτονικό σύστημα και γράφτηκε τον Αύγουστο του 2004, πριν την πιλοτική εφαρμογή της παράλληλης αναγνώσεως του αποστολικού και ευαγγελικού αναγνώσματος στην δημοτική.