Η θεά Αθηνά είχε πολλά ονόματα όπως η Παναγία σήμερα;

Κωδικός Πόρου: 00285-111928-1301
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 06/10/11 15:52
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Βίοι Παράλληλοι, 00285-111928-1301




Περιγραφή:

Η θεά Αθηνά είχε πολλά ονόματα όπως η Παναγία σήμερα;

Η διαχρονική πορεία του Ελληνοχριστιανικού Πολιτισμού φαίνεται και από τον τρόπο με τον οποίο οι Έλληνες απ’ τα πανάρχαια χρόνια έδιναν διάφορες ονομασίες στα θεία και ιερά τους πρόσωπα. Όπως ακριβώς κάνουν σήμερα οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί με την Παναγία, έτσι και τότε οι αρχαίοι μας πρόγονοι έδιναν διάφορες ονομασίες στη θεά Αθηνά! Διαβάστε ορισμένα εξ αυτών στο κείμενο που ακολουθεί!..

 

Αθηνά Πρόμαχος (465-450 π.Χ.).Πρόκειται για τη «μεγάλη χαλκή Αθηνά», όπως λεγόταν, έργο του Φειδία, που αφιερώθηκε στην προστάτιδα της πόλης. Για την εκτέλεση του έργου οι Αθηναίοι διέθεσαν δεκάτη (1/10) από τα λάφυρα της νίκης στον Μαραθώνα το 490 π.Χ. Λόγω του ύψους της, εννέα μέτρα, ήταν ορατή από τη θάλασσα προξενώντας δέος και τρόμο.Το 465 μ.Χ. το άγαλμα μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη και χάθηκε.

Αθηνά Παρθένος ή Αθηνά της Βαρβακείου, επειδή βρέθηκε το 1880 κοντά στη Βαρβάκειο Σχολή. Έργο του Φειδία και αυτό, από πεντελικό μάρμαρο, ήταν αντίγραφο του χρυσελεφάντινου αγάλματος της Αθηνάς που βρισκόταν στον Παρθενώνα. Όλα τα σύμβολα της θεάς βρίσκονται σε αυτό το άγαλμα: η αιγίδα με την κεφαλή της Μέδουσας σκεπασμένη με λέπια, τα φίδια ακόμη και στους καρπούς των χεριών αντί για κοσμήματα, η περικεφαλαία που τη στολίζουν άλογα, η ασπίδα και στο χέρι πιθανώς μια Νίκη που πετάει. Στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο βρίσκεται το πλησιέστερο ρωμαϊκό αντίγραφο του αγάλματος.

Αθηνά Λημνία, αφιέρωμα των κληρούχων της Λήμνου. Χάλκινη κι αυτή, φημιζόταν για το κάλλος του προσώπου, τις θαυμάσιες αναλογίες των χαρακτηριστικών και την αυστηρή πνευματική της έκφραση. Κρατούσε το δόρυ, είχε το κράνος στο χέρι και την ασπίδα λοξά στο στήθος. Έχει χαθεί.

Αθηνά Σκεπτομένη. Ανάγλυφο με τη θεά να έχει σκυμμένο το κεφάλι κοιτάζοντας προς μια στήλη που βρίσκεται μπροστά της και η οποία, σύμφωνα με τις υποθέσεις που έχουν διατυπωθεί, μπορεί να ήταν το ορόσημο του ιερού της ή μια επιτύμβια στήλη ή ένας κατάλογος λογαριασμών του ιερού της. Το ανάγλυφο χρονολογείται από τα πρώιμα κλασικά χρόνια (Μουσείο Ακρόπολης). (1)

Άλλα ονόματα τα θεάς Αθηνάς

Η Παλλάς Αθηνά

Το προσωνύμιο –όπως λένε - προέρχεται από τον θάνατο της νύμφης Παλλάντα (κόρη του Τριτωνιδος), την οποία σκότωσε η Αθηνά (για να τιμήσει την φίλη της Παλλάδα έφτιαξε ένα ξύλινο αγαλματάκι , το Παλλάδιον που το κρέμασε στην αιγίδα). Κατά άλλη εκδοχή πήρε το προσωνύμιο αυτό, επειδή γεννήθηκε από το κεφάλι του Δία πάλλοντας το δόρυ της. Η λέξη πάλλαξ σημαίνει νέος ή νέα (εξ ού και παλληκάρι).

 

Αθηνά η Γλαυκώπις

Η ονομασία αυτή, σύμφωνα με τους μελετητές, χρησιμοποιείται συχνά από τον Όμηρο. Έχει την έννοια γαλανομάτα (γλαυκός+ ωψ, γλαύσσω= λάμπω). Ενδιαφέρον είναι το ότι η κουκουβάγια (αρχ. γλαυξ), το ιερό πουλί της Αθηνάς, προέρχεται από την ίδια ρίζα, ίσως λόγω και των δικών της μεγάλων και λαμπερών ματιών.

Αθηνά η Ατρύωνη

Ακούραστη στην μάχη.

Αθηνά η Λαοσσός

Εμψυχώτρια των πολεμιστών.

Αθηνά η Ίππια

Προστάτρια των αλόγων, Ίππιος λεγόταν και Ποσειδώνας. Ο Πήγασος, το ποιητικό άλογο ήταν δικό της δημιούργημα

Αθηνά η Πολιάς

Διότι προστατεύει την πόλη.

Αθηνά η Αγοραία

Προστάτευε τις Εκκλησίες του Δήμου.

Η Μήτηρ Αθηνά(στην Ηλεία)

Προστάτευε την μητρότητα.

Αθηνά η Χαλινίτιδα

Επειδή με το χαλινάρι της τιθάσεψε τον Πήγασο.

Αθηνά η Παναχαΐδα

(στην Πάτρα)

Αθηνά η Παιονία

(στον Ωρωπό)

Αθηνά η Αλεξίκακος

Αυτή που διώχνει το κακό (διότι βάζει μόνο το καλό στο μυαλό της).

Αθηνά η Στάθμια

Διότι έδωσε το αλφάδι στους ξυλουργούς.

Αθηνά η Καμινία

Έδωσε την κάμινο στους σιδηρουργούς

Αθηνά η Βομβυλία

(Σουραύλω) επειδή με το κόκαλο του ελαφιού κορόιδευε τους θρήνους της Σθενώ και της Ευρυάλης.

Η Εργάνη Αθηνά

Προστάτευε τις οικιακές εργασίες.

Αθηνά η Βουδεία ή Βοαρμία

Έμαθε τους ανθρώπους να ζεύουν τα βόδια.

Αθηνά η Μηχανίτιδα

Διότι επινοούσε όλο νέες τέχνες. Βοήθησε στην ναυπήγηση της Αργούς.

Αθηνά η Πολύβουλος ( κατά τον Όμηρο)

Δηλαδή με πολύ φρόνηση.

Αθηνά η Αρεία

Το προσωνύμιο αυτό το απέκτησε η θεά Αθηνά κατά τη δίκη του Ορέστη στον Άρειο Πάγο για το φόνο της μητέρας του, Κλυταιμνήστρας.

Ο κατάλογος, όπως τουλάχιστον λέγουν οι ερευνητές, συνεχίζεται!..(2)

Και ... θεά τής Ειρήνης;

Για "ένα πορτρέτο από χαλκό", διαβάζουεμε  στο Βήμα,  που λέι τα εξής:  "Το πρόσωπο της θεάς έχει ωραίο οβάλ σχήμα με στρογγυλό πιγούνι και χείλη μικρά και σαρκώδη, τονισμένα χρωματικά με ένα λεπτό φύλλο καθαρού χαλκού. Η μύτη της είναι λεπτή και μικρή και τα μεγάλα της μάτια ήταν ένθετα από ελεφαντόδοντο ή οστό, κάτι που υποθέτουν οι αρχαιολόγοι εξαιτίας ενός πολύ μικρού θραύσματος που βρέθηκε στην αριστερή κόγχη του οφθαλμού. Τα μαλλιά της είναι τραβηγμένα πίσω και δεμένα με έναν κρίκο, ενώ μπούκλες επιστέφουν το μέτωπο καθώς βγαίνουν κάτω από την περικεφαλαία. Η θεά στέκεται με το βάρος στηριγμένο στο δεξί της πόδι και φοράει σανδάλια με πλατφόρμες που μόλις φαίνονται κάτω από το μακρύ πέπλο της. Φέρει την αιγίδα στο στήθος με γοργόνειο στο κέντρο, το κράνος της είναι κορινθιακού τύπου. Είναι ήρεμη, δεν έχει επιθετική στάση ούτε κρατάει όπλα. Είναι μια Αθηνά σε καιρό ειρήνης." (3). 

Μήπως εδώ θα μπορούσαμε να πούμε ότι έχουμε να κάνουμε με την Αθηνά ως ... θεά της Ειρήνης; 

Για το θέμα των ομοιοτήτων (αλλά όχι ταυτοσημιών ή ταυτοπροσωπιών) θεάς Αθηνάς και Παναγίας, έχουμε πολλά στοιχεία μέσα στο βιβλίο μας: «Ιησούς Χριστός: Ελληνισμός-Χριστιανισμός» και θα συνεχίσουμε με νέα άρθρα.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

1. Πηγή: Το Βήμα, Μ. Θερμού, 14/11/10
2. Πηγή: http://www.hellinon.net
3. Πηγή: Το Βήμα, Μ. Θερμού, 14/11/10