Η απάντηση της Ελλάδας!.. (5)

Κωδικός Πόρου: 00285-113968-2431
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 12/04/12 19:14
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Νεώτερη Ελλάδα, 00285-113968-2431




Περιγραφή:

Η απάντηση της Ελλάδας!.. (5)

Η άδικη γερμανική επίθεση εναντίον της Ελλάδος!.. Συγκλονιστικά στοιχεία μέσα από το έργο του αείμνηστου ακαδημαϊκού Διονυσίου Α. Κόκκινου: «Η Ιστορία της Νεωτέρας Ελλάδος»!.. Σήμερα διαβάζουμε το κεφάλαιο: «Η εκμηδένισις του σερβικού στρατού»!.. Πώς οι ομόδοξοι αδελφοί μας Σέρβοι έδωσαν κι αυτοί τον υπέρ πίστεως και ελευθερίας αγώνα, αλλά τελικά στάθηκαν, όπως κι εμείς, άτυχοι μπροστά στον τεράστιο όγκο των γερμανικών δυνάμεων!.. 

«Πυροβόλον έτοιμον προς δράσιν». (Πίναξ του Ονμβ. Αργυρού, Πινακοθήκη της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων). Μετά την Μικρασιατικήν εκστρατείαν και μέχρι τον Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου η ‘Ελλάς είχεν εφοδιάσει τον στρατόν της με ορειβατικά πυροβόλα των 75 και 105 χλστμ., βαρύ πυροβολικόν των 55 χλστμ., βραχύ των 105 χλστμ., μακρόν των 85 και 155 χλστμ., ως και μίαν αντιαεροπορικήν πυροβολαρχίαν των 80 χλστμ. Τα πυροβόλα ταύτα ήρκεσαν δια τον έξοπλισμόν τεσσάρων σωμάτων στρατού των τριών μεραρχιών.

Συνέχεια από το προηγούμενο…

Η εκμηδένισις του σερβικού στρατού

Από της πρώτης ημέρας της ταυτοχρόνου εναντίον της Ελλάδος και της Γιουγκοσλαυΐας γερμανικής επιθέσεως εκάμφθη η αντίστασις του γιουγκοσλαυϊκού μετώπου. Κατά την 7ην Απριλίου ο γιουγκοσλαυϊκός στρατός υποχωρούσε παντού και εξεδηλούτο εις πλείστα σημεία το φαινόμενον διαλύσεως των τμημάτων του, προσημαίνον την γενικήν κατάρρευσιν. Ο βασιλεύς Πέτρος με τον πρωθυπουργόν και υπουργούς της κυβερνήσεώς του ηναγκάσθησαν ταχέως να καταφύγουν εις το ελληνικόν έδαφος και επέρασαν εις τας Αθήνας δια να συνεχίσουν το ταξίδι των προς την Μ. Βρεταννίαν. Η γιουγκοσλαυϊκή καταστροφή υπήρξε ραγδαία.
Αι γερμανικοί δυνάμεις ενήργησαν την επίθεσιν από δύο κατευθύνσεων. Από του χώρου Κλάγκενφουρτ - Γκρατς προς την γενικήν κατεύθυσιν Ζάγκρεμπ και από της δυτικής Βουλγαρίας προς την δυτικήν και βορειοδυτικήν κατεύθυνσιν επί της Σερβίας. Ιταλικαί δυνάμεις συγχρόνως επέρασαν τα ιταλογιουγκοσλαυϊκά σύνορα και επετέθησαν προς την κατεύθυνσιν Λάιμπαχ και προς την αδριατικήν κροατικήν ακτήν. Δια των επιθέσεων από της πρώτης και της τρίτης κατευθύνσεως αι παραταχθείσαι εις τους τομείς εκείνους γιουγκοσλαυϊκαί δυνάμεις περιεσφίχθησαν περί το Σεράγεβον και διεχωρίσθη η Κροατία, δια δε τής από της δυτικής Βουλγαρίας επιθέσεως απεκόπη ο γιουγκοσλαυϊκός στρατός από της επαφής του με τας ελληνικάς δυνάμεις.
Ο γιουγκοσλαυϊκός στρατός, με υπερέχον στοιχείον το σερβικόν, εκ του οποίου προήρχοντο κυρίως και τα στελέχη του, υπερβαίνων εις όγκον το εκατομμύριον, εθεωρείτο από τους μαχητικωτέρους της Ευρώπης, είχεν από της σερβικής ιδίως πλευράς του πολεμικήν ιστορίαν και παρα¬δόσεις, ήτο αρτίως ωργανωμένος και καλά εξωπλισμένος, και αν υστερούσε απέναντι τού γερμανικού ως προς τα νεώτερα όπλα, την αεροπορίαν και τα μηχανοκίνητα, ημπορούσεν όμως ν’ αποτελέση σοβαρόν εμπόδιον εις την εκτέλεσιν των γερμανικών προς νότον πολεμικών σχεδίων, εν συνδυασμώ με την ελληνικήν άμυναν.
Τα αίτια της ταχυτάτης καταρρεύσεώς του πρέπει ν’ αναχθούν εις την έλλειψιν ομοιογενείας, εις την ζωηράν αντίθεσιν των απαρτιζουσών το νέον ακόμη κράτος εθνοτήτων, που έφθανεν εις ωρισμένας περιπτώσεις μέχρις εχθρότητος, αλλά και εις την μη συγκέντρωσιν του στρατού επί της καταλληλοτέρας προς απόκρουσιν του εχθρού τοποθεσίας. Το κράτος του Βελιγραδίου δεν είχεν επιτύχει ακόμη την δημιουργίαν γιουγκοσλαυϊκής συνειδήσεως και η προς τους Σέρβους αντίθεσις των λαών των άλλων χωρών που απήρτισαν την Γιουγκοσλαυίαν, δια της συνθήκης που επηκολούθησε την συμμαχικήν νίκην του 1918, εξακολουθούσε άλλοτε οξεία και άλλοτε λανθάνουσα, αλλά πάντοτε υφισταμένη. Έλειπε λοιπόν από τον γιουγκοσλαυϊκόν στρατόν η ενότης της εθνικής συνειδήσεως, και επομένως η αντίληψις ενιαίου συμφέροντος και κοινής ανάγκης.
Από στρατηγικής πλευράς, ο γιουγκοσλαυϊκός στρατός δεν θα ημπορούσε να προασπίση το εθνικόν έδαφος παρατασσόμενος επί της εκτεταμένης οροθετικής του γραμμής, πλην της εφαπτομένης με την ελληνικήν, δια ν’ αποκρούση γερμανικήν, με συνδυαζομένην μάλιστα ταυτόχρονον ιταλικήν επίθεσιν, διότι αι δυνάμεις του θα καθίσταντο ασθενείς εκ της τόσης κατανομής των, και ο εχθρός, ο οποίος θα είχε την πρωτοβουλίαν και την εκλογήν του σημείου ή των σημείων της προσβολής, θα ημπορούσε εύκολα να επιτύχη εισδύσεις και να διακόψη την συνοχήν του, κατατεμαχιζομένων των δυνάμεών του επί των διαφόρων τομέων.
Εντός της πρώτης ημέρας της γερμανικής επιθέσεως αι εις την κοιλάδα του Στρώμνιτσα ποταμού γιουγκοσλαυϊκαί δυνάμεις προσβληθείσαι υπό των Γερμανών υπέστησαν ανεπανόρθωτον κλονισμόν. Πλείστοι άνδρες των δυνάμεων τούτων, προερχόμενοι από βουλγαριζούσας περιοχάς κατεχόμενος από το εναντίον της Ελλάδος και της Γιουγκοσλαυίας πνεύμα της βουλγαρικής προπαγάνδας, εγκατέλειψαν τας τάξεις των και έσπευσαν να προσέλθουν αυτόμολοι εις τον εχθρόν και οι εκμηδενισθέντες εκ τούτου σχηματισμοί των γιουγκοσλαυϊκών μονάδων συνεπτύχθησαν ταχύτατα.
Εδημιουργήθη εξ αυτού κενόν εις την γιουγκοσλαυϊκήν γραμμήν, δια του οποίου επετεύχθη γερμανική είσδυσις. Βούλγαροι κομιτατζήδες ωδήγησαν γερμανικάς δυνάμεις προς το επί του Μπέλες μεταξύ του Ρουπέσκο και των ελληνοσερβικών συνόρων τμήμα, ασθενές από απόψεως αμυντικών έργων και δυνάμεως, επί του οποίου ημύνθη το εκεί ευρισκόμενον ελληνικόν τμήμα, αναγκασθέν έπειτα από σκληρόν αγώνα να υποχωρήση προς την τοποθεσίαν Κρουσίων.
Κατόπιν της εις το τμήμα τούτο και εκ του συνεχόμενου σερβικού εδάφους εισχωρήσεως του εχθρού μέχρι τής δια της κοιλάδος Ροδοπόλεως μεταξύ Μπέλες και Ρουπέσκο διερχομένης σιδηροδρομικής γραμμής εδημιουργήθη δι’ ολόκληρον το μέτωπον αμύνης άμεσος κίνδυνος εκ της αριστεράς πτέρυγος της ομάδος μεραρχιών. Μετά τούτο αι μεταξύ του Ρουπέσκο και του ποταμού Στρυμόνος ευρισκόμεναι ελληνικαί δυνάμεις δεν ημπορούσαν να παραμείνουν επί της τοποθεσίας αυτής χωρίς να κινδυνεύσουν ν’ αποκοπούν και ο διοικητής του Τ.Σ.Α.Μ. διέταξε την σύμπτυξίν των κατά την επελθούσαν νύκτα νοτίως του Στρυμόνος μεταξύ της γέφυρας Σιδηροκάστρου και λίμνης Κιρκίνης, εκτός των φρουρών των επί του Μπέλες ανατολικώς του Ρουπέσκο οχυρών, αι οποίαι παρέμειναν εις τας θέσεις των. Η άμυνα της τοποθεσίας Κρουσίων και η απόκρουσις της εχθρικής προελάσεως ανατολικώς της λίμνης Δοϊράνης είχαν ανατεθή από της μεσημβρίας της 6ης Απριλίου εις την XIX μηχανοκίνητον μεραρχίαν, η οποία είχεν ενισχυθή δια δύο λόχων από την δύναμιν Θεσσαλονίκης και εις την οποίαν είχαν υπαχθή εκτός του αποσπάσματος Κρουσίων και αι δυνάμεις τών εις το αριστερόν αμυνομένων ελληνικών τμημάτων. Με τας δυνάμεις αυτάς επεδιώκετο η ανακοπή της προελάσεως του εχθρού προς νότον, αλλά δεν ήτο δυνατόν και ν’ αποτραπή η από των πλευρών απειλή τών εις τον θύλακα του Μπέλες και πλησίον των οχυρών ευρισκομένων λοιπών δυνάμεων της XVIII μεραρχίας.
Αι δυνάμεις του Τ.Σ.Α.Μ. ήσαν υποχρεωμέναι ν’ αντιμετωπίσουν την εκ της δυτικής πλευράς απειλήν, η οποία δεν θα εβράδυνε να εκδηλωθή.
Κατά την 7ην Απριλίου η XVIII μεραρχία εσυνέχισε την σύμπτυξίν της προς την νέαν τοποθεσίαν αντιστάσεως και εκ της επαφής μετά του εχθρού αι ταχθείσαι εις την περιοχήν αυτήν ολίγαι ελληνικαί δυνάμεις εφαίνοντο ικαναί να κρατήσουν τας θέσεις των. Το κατώρθωσαν τουλάχιστον δια την ημέραν εκείνην.
Συνεκεντρούντο όμως εντός της ιδίας ημέρας λεπτομερείς πληροφορίαι περί της γερμανικής επιθέσεως κατά του προς νότον γιουγκοσλαυϊκού στρατού και των αποτελεσμάτων της, εκ των οποίων εφαίνετο διαμορφούμενη κατάστασις η οποία καθίστα εις άκρον επισφαλή την θέσιν τών ανατολικώς του Αξιού ευρισκομένων ελληνικών δυνάμεων. Κατά την 2.30’ μ. μ. ώραν εγνώσθη εις την διοίκησιν του Τ.Σ.Α.Μ. εκ πληροφοριών των συνοριακών παρά την λίμνην Δοϊράνης ελληνικών φυλακίων, διαβιβασθεισών υπό της XIX μεραρχίας, ότι γερμανικαί μονάδες αρμάτων, αφού επέρασαν από την καταληφθείσαν Στρώμνιτσαν, κατηυθύνοντο προς νότον προς το Βαλάνδοβον. Περί επεμβάσεως γιουγκοσλαυϊκού στρατού δεν ημπορούσε να γίνη πλέον λόγος. Αι ητηθείσαι εις τον τομέα τουτον γιουγκοσλαυϊκαί δυνάμεις εζητούσαν ενίσχυσιν δι’ ελληνικών ή βρεταννικών δυνάμεων και δι’ αεροπορίας. Το ελληνικόν στρατηγείον δεν διέθετε δυνάμεις προς υποστήριξιν των Γιουγκοσλαύων, το δε Τ.Σ.Α.Μ. δεν διέθετε ούτε ένα αεροπλάνον προς ενίσχυσιν των ιδίων δυνάμεων. Κατά την συνεχιζομένην σκληράν άμυναν των οχυρών είχε ζητήσει αεροπορίαν προς ανακούφισιν των μαχομένων δυνάμεων τούτων από των αδιακόπων επιθέσεων των γερμανικών αεροπλάνων, αλλά το μεν Στρατηγείον δεν είχε διαθέσιμον αεροπορίαν, οι δε Άγγλοι, από τους οποίους εζητήθησαν αεροπλάνα, απέστειλαν ελάχιστα τοιαύτα, τα οποία όμως αντί να επέμβουν κατά των γερμανικών στούκας που εκτυπούσαν τα ελληνικά οχυρά, εβομβάρδισαν στόχους των γερμανικών μετόπισθεν.
Κατά την εσπέραν της 7ης Απριλίου, κατά πληροφορίας από τα γιουγκοσλαυϊκά φυλάκια, ισχυραί γερμανικοί μηχανοκίνητοι δυνάμεις εκινούντο επί της κατευθύνσεως Βαλάνδοβον - Δοϊράνη. Προς το μεσονύκτιον δε της 7ης προς την 8ην η XIX μεραρχία επληροφορείτο ότι οι Γερμανοί κατέλαβαν την Νέαν Δοϊράνην και την Γευγελήν και ότι ουδεμία αντίστασις ανεμένετο πλέον εκ μέρους των γιουγκοσλαυϊκών δυνάμεων ανατολικώς του Αξιού.
Η γερμανική εισβολή εις το ελληνικόν έδαφος δια δυνάμεων αι οποίαι θα ήτο δυσκολώτατον να συγκρατηθούν επέκειτο. Τα αποσπάσματα των οποίων είχε διαταχθή η συγκρότησις δεν θα επρόφθαιναν καν να μεταβούν εις τας θέσεις από των οποίων θα επροσπαθούσαν να αναχαιτίσουν την γερμανικήν προέλασιν.
Κατά την 8ην Απριλίου η κατάστασις είχε δραματικήν εξέλιξιν. Κατά την 6 π. μ. ισχυραί δυνάμεις γερμανικών αρμάτων προερχόμεναι από της Δοϊράνης επέρασαν την ελληνικήν μεθόριον. Αι μικραί ελληνικοί δυνάμεις προκαλύψεως ανετράπησαν ευκόλως και τα γερμανικά άρματα υποστηριζόμενα από ισχυράν αεροπορίαν ώρμησαν προς τα νοτίως της λίμνης Δοϊράνης υψώματα και τα κατέλαβαν.
Ταυτοχρόνως οι Γερμανοί επετέθησαν κατά της τοποθεσίας Κρουσίων πιέζοντες ισχυρώς το αριστερόν της. Ένα μέρος των δυνάμεών των προήλασε προς βορειοανατολικήν κατεύθυνσιν, απειλούν δι’ αυτού του τρόπου το αριστερόν και τα νώτα των επί των Κρουσίων ευρισκομένων ελληνικών δυνάμεων. Επί του σημείου τούτου οι Γερμανοί ηναγκάσθησαν ν’ αντιμετωπίσουν το 2ον μηχανοκίνητον σύνταγμα της XIX μεραρχίας, ευρισκόμενον εν κινήσει προς τας νοτίως της λίμνης Δοϊράνης διαβάσεις των συνόρων, το οποίον ημύνθη με πείσμα.
Άλλαι γερμανικαί δυνάμεις επροχώρησαν προς την κατεύθυνσιν του Κιλκίς, απέκοψαν εις το Κιλινδίρι τας από της Θεσσαλονίκης αποστελλομένας ενισχύσεις και έφθασαν μέχρι νοτίως της Χερσώνος.
Ελπίδες συμπράξεως γιουγκοσλαυϊκών δυνάμεων τού προς τον Αξιόν τομέως δεν υπήρχον. Κατά την εσπέραν της προηγουμένης, 7ης Απριλίου, οι φθάσαντες εις την Γευγελήν και την Δοϊράνην Γερμανοί είχαν προσεγγίσει βορειότερον τας ανατολικώς του ποταμού ευρισκομένας γιουγκοσλαυϊκάς δυνάμεις, τας οποίας και είχαν αποσυνθέσει, όπως επληροφόρησεν ο μεταβάς εις τα Βελεσσά σύνδεσμος.
Εν τούτοις η βρεταννική υπηρεσία καθώς και ο εις τας Αθήνας στρατιωτικός ακόλουθος της γιουγκοσλαυϊκής πρεσβείας είχαν πληροφορίας, φερομένας ως ακριβείς, ότι υπήρχαν ακόμη συγκεντρωμέναι γιουγκοσλαυϊκαί δυνάμεις δια των οποίων θα αποκαθίστατο μέτωπον επί του Αξιού ποταμού, ότι άλλαι γιουγκοσλαυϊκαί δυνάμεις εισέβαλαν εντός του βουλγαρικού εδάφους και επροχώρησαν εις βάθος ολίγων χιλιομέτρων, επί πλέον δε ότι γιουγκοσλαυϊκός στρατός εκινείτο από βορρά δια ν’ αποκαταστήση την κατάστασιν εις την περιοχήν Σκοπίων και νοτίως ταύτης. Κατά τας ιδίας πληροφορίας, επιθετική κίνησις είχεν αναληφθή υπό των Γιουγκοσλαύων αφ’ ενός μεν προς την Σκόδραν, αφ’ ετέρου δε προς τα Τίρανα.
Παρά ταύτα το Ελληνικόν Γενικόν Στρατηγείον προς αντιμετώπισιν μιας απειλής εκ μέρους των Γερμανών, την οποίαν έβλεπε διαγραφομένην ήδη προς το Μοναστήρι, διέταξε το Τ.Σ.Δ.Μ. να προωθήση την ευρισκομένην εις την περιοχήν Τσαγκόνι - Μπίγλιστα μεραρχίαν ιππικού προς την περιοχήν Φλωρίνης εις την διάθεσιν του αρχιστρατήγου.

Σέρβοι αξιωματικοί εις την οδόν Σταδίου επευφημούνται από τον Αθηναϊκόν λαόν κατά την διάρκειαν του πολέμου.(Από την συλλογήν φωτογραφιών του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου). Η αδελφική συνεργασία των Ελλήνων και των Σέρβων κατά τους απελευθερωτικούς πολέμους χρονολογείται από των αρχών του 19ου αιώνος, τούτο δε εθέρμαινε κατά το 1940-1941 τας σχέσεις των δύο λαών, οι οποίοι εμάχοντο από κοινού άλλην μίαν φοράν εναντίον του τρομωτέρου εχθρού που ηπείλησε την Ευρώπην.

Αι γιουγκοσλαυϊκαί πληροφορίαι δεν εστηρίζοντο επί της πραγματικότητος. Κατά την 7ην Απριλίου εις το αλβανικόν μέτωπον, κατόπιν προσυνεννοήσεως, το Τμήμα στρατιάς δυτικής Μακεδονίας επετέθη εις τον τομέα Πογραδέτς σημείωσαν τοπικήν μόνον επιτυχίαν, διότι η γιουγκοσλαυϊκή μεραρχία Δίβρης, η οποία είχεν υποσχεθή ότι θα ενεργούσε συγχρόνως, δεν εκινήθη, διότι δεν είχεν ετοιμασθή. Αργά κατά την νύκτα ο Γιουγκοσλαύος μέραρχος ειδοποίησεν ότι θα επετίθετο κατά την επομένην κατά του Λιν και εζητούσε την επέμβασιν της ελληνικής αεροπορίας βομβαρδισμού, διότι εστερείτο τοιαύτης. Κατόπιν τούτου, κατά την πρωίαν της 8ης Απριλίου, το Τμήμα στρατιάς δυτικής Μακεδονίας επανέλαβεν εις περιωρισμένον βαθμόν τας επιθετικάς του ενεργείας, έως ότου εκδηλωθή σοβαρά γιουγκοσλαυϊκή δράσις, ολίγα δε ελληνικά αεροπλάνα εβομβάρδισαν τους υποδειχθέντας υπό των Γιουγκοσλαύων στόχους, αλλ’ η γιουγκοσλαυϊκή μεραρχία ενήργησεν εις περιωρισμένην κλίμακα, χωρίς να σημειωθή αποτέλεσμα άξιον λόγου.
Δεν εσημειούτο επομένως σημαντική γιουγκοσλαυϊκή δρασις ούτε εκεί που ευρίσκοντο ανενόχλητοι δυνάμεις, ίσως εκ του επηρεασμού της γενικής εις το γιουγκοσλαυϊκόν μέτωπον κακής καταστάσεως.
Εν τούτοις, επί τη βάσει των πληροφοριών της βρεταννικής υπηρεσίας και του Γιουγκοσλαύου στρατιωτικού ακολούθου εξεδόθη κατά την 8ην Απριλίου υπό της γιουγκοσλαυϊκής πρεσβείας εις τας Αθήνας ανακοινωθέν εκ του οποίου έπνευσεν άνεμος αισιοδοξίας εις την ελληνικήν πρωτεύουσαν, εκ της ελπίδος αποτελεσμάτων της γιουγκοσλαυϊκής συμπράξεως. *

Στο επόμενο: «Η συνθηκολόγησις του ΤΣΑΜ ( :Τμήμα Στρατιάς Ανατολικής Μακεδονίας)»

------

* ΠΗΓΗ: Διονυσίου Α. Κόκκινου, της Ακαδημίας Αθηνών: «Ιστορία της Νεωτέρας Ελλάδος», Εκδόσεις Μέλισσα.