Αρχαία συνήθεια οι παρακολουθήσεις και οι … ωτακουστές;

Κωδικός Πόρου: 00285-115622-8441
Συγγραφέας ή Δημιουργός: Σακκέτος Άγγελος
Ημερομηνία Δημιουργίας: 04/04/16 18:53
Εκδότης: Ελληνική λέσχη βιβλίου
Η γλώσσα του περιεχομένου: Ελληνικά
Σχέση: Δεν έχει δηλωθεί σχέση για το συγκεκριμένο τεκμήριο
Λέξεις κλειδιά: Το Σχόλιο της Ημέρας, 00285-115622-8441




Περιγραφή:

Αρχαία συνήθεια οι παρακολουθήσεις και οι … ωτακουστές;

Με αφορμή την αποκάλυψη ενός τηλεφωνικού διαλόγου μεταξύ των εκπροσώπων του ΔΝΤ κκ. Τόμσεν και Βελκουλέσκου, που έφερε σε διάσταση Αθήνα και Κριστίν Λαγκάρντ, ας ρίξουμε μια ματιά για να δούμε εάν το θέμα των ωτακουστών είναι της σημερινής εποχής ή μήπως έλκει την καταγωγή του από την αρχαιότητα! Δίνοντας και μια χιουμοριστική διάθεση στο συμβάν, θα λέγαμε χωρίς περιστροφές, ότι όχι μόνον η πολιτική, αλλά και η βιομηχανική κατασκοπεία ωχριά, κυριολεκτικά, μπροστά στις μεθόδους και τα αποτελέσματα των ωτακουστών της αρχαίας ιστορίας!.. 

ΕΥΘΥΣ εξ αρχής θα ήθελα να τονίσω ότι, όπως είχαμε γράψει σε ένα παρόμοιο άρθρο μας στο παρελθόν ("Οι κατάσκοποι της αρχαιότητας!.."), το σημερινό μας σχόλιο έχει, πέραν των άλλων, και μία χιουμοριστική διάθεση. Μία διάθεση που δικαιολογείται από το πνεύμα των ημερών, αφού, ως γνωστόν, διανύουμε την περίοδο των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων ιδίως σε πολιτικό επίπεδο.

Παρακολουθήσεις στα τηλέφωνα, παρακολουθήσεις στο διαδίκτυο, παρακολουθήσεις παντού!.. Μόνο που το ανήσυχο πνεύμα του γράφοντος δεν θα μπορούσε, βεβαίως, παρά να καθίσει και να ασχοληθεί με όλα όσα συνέβησαν τελευταίως, αφού οι πάσης φύσεως τηλεφωνικοί «κοριοί» έγιναν κυρίαρχο στοιχείο της ζωής μας και η ηλεκτρονική παρακολούθηση το εφιαλτικό όνειρο της σημερινής πραγματικότητας.

Σκέφτηκα, λοιπόν, να σας μεταφέρω εκ του ασφαλούς και στα … σοκάκια της ιστορίας, εκεί που οι διάφοροι ωτακουστές κάνουν τους κάθε λογής ... ωτακουστές των τηλεφώνων να ωχριούν μπροστά τους.

Όποιος διαβάσει, την «Ιστορία της Αρχαίας Ελλάδας» του Πανεπιστημίου του Καίμπριτζ, θα βρει πολλά σπαρταριστά στιγμιότυπα που έχουν να κάνουν με τους … κοριούς του παρελθόντος! Και δεν είναι λίγα!

Υπάρχουν, για παράδειγμα, μαρτυρίες ότι ο Ιέρων μίσθωνε τακτικά κατασκόπους και πληροφοριοδότες! Ο Αριστοτέλης χρησιμοποιούσε έναν όρο από τις Συρακούσες, «ποταγωγίδες», ίσως για γυναίκες κατασκόπους («αι ποταγωγίδες καλούμενοι»). Αναφέρει, επίσης, τους ωτακουστές που έστελνε ο Ιέρων για να ακούσουν τις ομιλίες και τις απόψεις των ανθρώπων στην πόλη («και ους ωτακουστάς εξέπεμπεν Ιέρων»: Πολιτικά Ε', 1313β11).

Στα τυραννικά καθεστώτα, ωστόσο, τα μέσα αυτά είναι συνηθισμένα. Στις δημοκρατίες, επίσης, υπήρχαν οι «συκοφάντες». Ο Αριστοτέλης γνώριζε ότι ίσως ο Ιέρων είχε δανειστεί το πρότυπο των ωτακουστών από την Περσία. Στις Συρακούσες, πάντως, προκαλούσαν φόβο και δυσπιστία ακόμη και στην Αυλή του τυράννου!

«Στα έργα του Ξενοφώντα για την Περσική αυτοκρατορία που έχουν πιο θεωρητικό χαρακτήρα, ιδίως ο Οικονομικός (Βιβλίο Δ') και τα συναφή τμήματα της Κύρου Παιδείας, κατά συνεκδοχή με τον Ισοκράτη, διαπιστώνουμε ότι την καλή συμπεριφορά των σατραπών διασφάλιζε μία σειρά θεσμικών ελέγχων, όπως: η στάθμευση αυτοκρατορικού στρατού στις σατραπείες (Ισοκράτης, Πανηγυρικός, 145), η κατανομή των διοικητικών αρμοδιοτήτων που ενθάρρυνε την κατασκοπεία και την απόδοση κατηγοριών (Ξενοφών, Οικονομικός, Δ', 11), ο διορισμός φρουράρχων από τον Μεγάλο Βασιλέα για να επιθεωρούν και να μεριμνούν για ενδεχόμενη αμέλεια των διοικητών (Ξενοφών, Κύρου Παιδεία, Η', 6.1), οι περιοδείες επιθεωρητών με αστυνομικές αρμοδιότητες (ό.π., 16), η παρουσία αυτοκρατορικών γραφέων στα σατραπικά δικαστήρια (Ηρόδοτος, Γ', 128.3) και άλλοι.

Η ιδέα ότι υπήρχαν «Μάτια του Βασιλέως» (Ηρόδοτος, Α', 114. Αισχύλος, Πέρσαι, στίχ. 980. Πλούταρχος, Αρταξέρξης, IB'), όπως και «Αυτιά του Βασιλέως» (Ξενοφών, Κύρου Παιδεία, Η', 2.11) υπήρξε ελκυστική για τους Έλληνες. Ωστόσο, οι ανατολικές πηγές μέχρι στιγμής επιβεβαιώνουν μόνο την ύπαρξη των «Αυτιών», με την αραμαϊκή λέξη guskaye, «ωτακουστές». Αλλά ακόμη και αυτό δεν είναι βέβαιο (βλ. κεφ. Η', Η Κύπρος και η Φοινίκη).»

Εξυπακούεται ότι παρόμοια θέματα, μπορεί να βρει κανείς στο τρίτομο έργο του Πολύαινου: «Στρατηγήματα», όπου ο γνωστός ρήτωρ του 2ου αιώνος μ.Χ., αναπτύσσει τα τεχνάσματα που χρησιμοποιούσαν οι στρατηγοί της αρχαιότητος για να κερδίσουν τις μάχες. Ιδιαίτερα όταν έχουμε να κάνουμε με … κοριούς της αρχαιότητας!

Κατά τα άλλα μάς εκπλήσσουν οι παρακολουθήσεις που πλέον έχουν κάνει τον πλανήτη μας ένα μεγάλο κοριό, όπως θα’ λεγε και η πολύ καλή μας φίλη, η γνωστή και δημοφιλής ηθοποιός και τηλεπαρουσιάστρια, Μαριαλένα Ανδρέου, που για σήμερα μας δάνεισε το όμορφο πρόσωπό της για να στολίσει πραγματικά το άρθρο μας!.. Και ποια είναι η συμβουλή μας; Έναν ουρανό που βρέχει δεν μπορείς να τον σταματήσεις. Εσύ, όμως, μπορείς να κρατήσεις ομπρέλα!

Είπατε τίποτα, ωρέ Έλληνες;

Με σεβασμό και τιμή

ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΑΝ. ΣΑΚΚΕΤΟΣ
Δευτέρα, 4 Απριλίου 2016